200 წლის ქვევრების ირგვლივ აყვავებული კარმიდამო

კარმიდამო ჩემი

200 წლის ქვევრების ირგვლივ აყვავებული კარმიდამო

2016 ნოე 7 00:34:53

ჩვენი რესპონდენტი 72 წლის ჭარმაგი კაცია _ ზურაბ ფიჩხაძე, ბრგე აღნაგობის, მოძრავი და სხარტი მოსაუბრე.

უზარმაზარ კარმიდამოში, სადაც სხვა შემთხვევაში სამი ოჯახიც თავისუფლად დაეტევა, ვაზის ტალავერის წრეები თავბრუს გახვევს. ზემოდან ვენახის ხლართები, დაბლა ყვავილების გაზონები და ბილიკების უთვალავი ხვეულები. შუაში მარანი უზარმაზარი ქვევრებით, რომელთა მხოლოდ თავსახურავები მოჩანს და თუ შიგ ჩაიხედავ, უცებ შეგეშინდება კიდეც _ სიღრმეს დაკვირვებით უნდა ჩახედო და სიბნელეს თვალი შეაჩვიო, რომ ფსკერის დანახვის ცნობისმოყვარეობა, დაიკმაყოფილო.

_ ჩემი წინაპარი აქ, 250 წლის წინ, მამია გურიელმა (მესამემ) ჩამოიყვანა. ეს ისტორია ჩემმა ბაბუამ საგანგებოდ შემოინახა და მეც სულ ვუყვები ჩემს შვილებს და შვილიშვილებს, რომ საშვილთაშვილოდ ახსოვდეთ....

მამია გურიელს ქუთაისის მხარეში ყოფნისას უნახავს წარმოსადეგი ვაჟკაცი, კარგი მეღვინე და თამადა. მოწონებია ურთიერთობისას და უთქვამს, წამოდი გურიაში, მიწას მოგცემ, გაუძეხი მეურნეობას და გვერდითაც დამიდექიო. ბევრი ძმები ყოფილან და მართლაც, წამოჰყოლია ეს ერთი. გურიაში შემოსულებს აქ, ამ წყაროსთან შეუსვენიათ, _ ჩვენს რესპონდენტს კარმიდამოს განაპირას მოჩუხჩუხე წყაროსთან მივყავარ, _ ჩემს შორეულ წინაპარს უთხოვია გურიელისთვის, ამ წყაროსთან დავსახლდები, თუ ნებას დამრთავო. თანხმობაც მაშინვე მიუღია. მას შემდეგ, სულ ცოტა, ორი საუკუნე და კიდევ ნახევარია გასული. ჩემს წინაპრებს უპირველეს საქმედ მევენახეობა დაუსახავთ. ქვევრების ისტორია დაზუსტებით არ ვიცი, თუ საიდან ჩამოიტანეს. ვიცი ის, რომ ჩემი ბაბუის მამის ჩაყრილია და უფრო ადრეულიც...

ზურაბ ფიჩხაძეს საგანგებოდ შერჩეული ყურძნის ჯიშების ზვარი არ აქვს. რაც აქვს, საგანგებოდ მოვლილი და ნასათუთევია. ამბობს კიდეც, უმეტესად სტიქიურად ვშრომობ, ბიზნესის კეთებაზე არ მიფიქრია, მთავარ საქმედ მიმაჩნდა, კარმიდამო მქონოდა ზღაპრულად მოწყობილი, ქვევრებში ღვინო და სახლში პურმარილი ყოფილიყო უხვად, თუმცა, ახლა დროება შეიცვალა და შვილებმა უნდა იფიქრონ, ამ ბაზისზე კარგი ზედნაშენის შექმნა, რაც ბიზნესსაქმიანობას ეხებაო.

ზურაბ ფიჩხაძე სპეციალობით აგრონომია და თავიდანვე ესეც უწყობდა ხელს, საკარმიდამო შრომა საჩვენებელ საქმედ ექცია. მეუღლეზე, ნათელა გვრიტიშვილზე, ნიშანდობლივი მიმართულებით საუბრობს _ თბილისელია, 25 წლისანი დავქორწინდით, აქაურ ჰავას დღემდე ვერ ეგუება, თუმცა, ჩემთვის თავდადებულია და დღემდე შესაშური ერთგულებით მიდგას გვერდით, რაც ყვავილნარს ხედავთ, შინ და გარეთ, მისი შემოქმედებააო.

ქალბატონი ნათელა გვრიტიშვილი სიტყვაძუნწი მოსაუბრეა. სევდა იკითხება თითოეულ სიტყვაში _ ცას ასცქერის და დანანებით ამბობს, ატმოსფერო დაბინძურებულია, ხილი დაუმწიფებლად ლპება და ცვივა, ადრე ასე ნამდვილად არ იყო. გარემოზე ისეთი ზრუნვაა საჭირო, მგონი, ეს ჯერ არ გაუცნობიერებია ადამიანთა მოდგმას და ერთი შეხედვით რომ საქმიანობა ჰქვია, მაინც ზერელე ფაციფუცი მგონიაო, _ ამბობს.

ბუნებაზე, ზოგადად ჰაერის, წყლის და მიწის დაბინძურებაზე მოსაუბრე ცოლქმარს, აშკარაა, გულის სიღრმემდე აწუხებთ დაბინძურებული გარემო, რთული ეკოლოგიური მდგომარეობა. უფრო მეტად კი იმაზე საუბრობენ ტკივილით, რატომ არ აწუხებს ეს პრობლემა ადამიანთა უმრავლესობას...

კივის ხეივანს გვაჩვენებს ჩვენი მასპინძელი, თუმცა, წელს, როგორც ყველგან, ძალიან ცოტა ასხია და ნაჩვევი 2 ტონამდე მოსავლიდან, 50 კილოგრამს თუ მოკრეფს. არ ნერვიულობს _ ამინდია და ბუნება, სამომავლოდ მოისხამს, ოჯახის სამყოფი მაინც იქნებაო, _ ამბობს. თხილის პლანტაციის შეწამვლა-განახლებაზე კი წელს სერიოზულად ფიქრობს.

_ საშიში მავნებელი მომძლავრდა _ კვირტის ტკიპას თუ არ ვებრძოლეთ, მალე ამერიკული პეპლის როლს იკისრებს ჩვენს სათხილეებში. მე რომ შევწამლე ან შევწამლავ, ეს არ კმარა _ სამეზობლომ, მთელმა სამეურნეო სამყარომ უნდა იკისროს ერთიანი ბრძოლა, ვისაც კი თხილის კულტურა აქვს მამულში და სამომავლოდ სურს მისი გაძლიერება. წინააღმდეგ შემთხვევაში, წარმოუდგენელი საშიშროება მოგვადგა კარს _ თხილი ნადგურდება ფოთლიან-ძირიან-ნაყოფიანად. წელს მოსავლის მეხუთედია ყველგან, თან ხარისხი დაცემულია. გატეხავ ათ კაკალს და თითქმის ათივე დამპალი ან ლპობაშეპარულია, გარედან კი საღი გეგონება. ამ შემოდგომიდანვე უნდა განოყიერდეს თხილის ფართობები აზოტის, ფოსფორის და კალიუმის ნარევით, ნაკელით, გამოიჭრას ნორმების დაცვით და შეიწამლოს ადრე გაზაფხულზე. სრული მობილიზაციაა საჭირო თხილის ირგვლივ, აგერ-ეგერ გაკეთებული საქმე არ ვარგა, აგერაა შედეგი! _ გვაფრთხილებს ბატონი ზურაბი და გვირჩევს, მისი ხმაც მივაწვდინოთ თითოეულ მეურნეს, ვისაც თხილის კულტურაზე გული შეტკივა.

ფიჩხაძეებს საყანე ფართობიც აქვთ, სიმინდის მოსავალს მხოლოდ შინაური ფრინველისთვის და ოჯახში საკვებად მოხმარებისთვის იწევენ. ყიდვა არ სჭირდებათ და ამითაც კმაყოფილი არიან.

კარმიდამოს განაპირას თხმელის დიდი ტყეა, იქვე მოჩუხჩუხე წყაროს ირგვლივ სხვადასხვა დეკორაციებია განლაგებული, ღიად ჩანს სულიერი თუ უსულო ბუნების ჰარმონიული შერწყმა _ ქვისა და წნელის ღობეებში ჩასმული მინიქვევრები, ლიანების ჯიშის ყვავილების წრეები და ბილიკების სწორი თუ კლაკნილი ხაზები, რომლებსაც ვრცელ კარმიდამოში ყველა კუთხესთან მივყავართ. ქოთნის თუ მინდვრის ყვავილების სიმრავლეს თუ თვალს მოვავლებთ, დავრწმუნდებით, რომ მეტი რომ არაფერი აკეთოს, ერთი ქალბატონი მხოლოდ ამ ბაღნარის მოვლას სჭირდება. კარმიდამოში განსაკუთრებით ჭარბობს ცინიებისა და ასტრების ნაირფერი ჯიშები, ყველა ერთად აყვავებულა და ცოცხალ ხალიჩად უქცევიათ ფიჩხაძეების ეზო-კარი. საოცრებაა, განწყობის ნამდვილი სათავე და სტიმული!

ოჯახის უფროსი შვილებზე გვესაუბრება. ქალ-ვაჟი ჰყავს, ბიჭი დღეისთვის თბილისში მუშაობს, თუმცა, დიდი იმედი მაქვს, რომ საბოლოოდ აქ დაბრუნდება, ქალიშვილი კი პროფესიით მხატვარია და კარმიდამოს მშვენიერებაში მისი ხელიც ურევია, გვერდით გვიდგასო, ამბობს. ორი შვილიშვილის და ერთი შვილთაშვილის ბაბუაც არის და სურს, მეტი ჰყავდეს...

 ბოლოს ისევ საყვარელ მარანთან ვბრუნდებით _ ასეთია მისი სურვილი. ყველა ქვევრს სათითაოდ ხდის სახურავს და გვაჩვენებს 800, 600, 220, 180, 150 და 120-ლიტრიან ჭურებს, რომელთა დანიშნულება უფრო სამუზეუმოა. ამბობს, რომ ღვინო ერთხელ ჩაასხა. ხანგრძლივი რეცხვა სჭირდება, წარმოუდგენელი სისუფთავეა საჭირო, რომ ღვინისთვის გამოიყენო, ძირითადად საარაყე მასალისთვის ვიყენებ, ხილი ბევრია და არ ვაფუჭებ, ჩვენებურ არაყს რა სჯობს, ოჯახში მუდამ უნდა გქონდეს. რაც მთავარია, ყველა ქვევრი მრთელი, საგანგებოდ დაცული და მოვლილია, ჯერი კი შვილებსა და შვილიშვილებზეა, დღემდე რუდუნებით მოვლილს და ასე მოღწეულს ეპატრონონ და საკუთარი ხელიც დაატყონო, _ ამბობს ჩვენი მასპინძელი.

მარნის კართან ვემშვიდობებით ზურაბ ფიჩხაძეს. მადლობას გვიხდის და გვიბარებს, "ვაზის ქვეყანა ვართ, ჩემი "საბრძნილო" ადგილია, თუ დაწერთ, ამის თქმა არ დაგავიწყდეთ. თუმცა, თხილის კულტურის გადასარჩენად რომ ბრძოლაა საჭირო, ჩემი ხმა მიაწვდინეთ ჩემნაირებს და ჩემზე ჭკვიანებს, ერთად თუ არ გამოვიღვიძეთ, ამერიკულ პეპელაზე უარესი საშიშროება მოგვადგა,-თქო, უთხარით ხალხს".

თხოვნას ვუსრულებთ ბატონ ზურაბ ფიჩხაძეს, თავდაუზოგავად მშრომელ კაცს, საქმის და საკუთარი თუ საქვეყნო სატკივარის გულწრფელ გულშემატკივარს.




 ახალი ამბები
  • ნარკოდანაშაულის ბრალდებით ცნობილი ბიზნესმენი და მსახიობი ლევან ჯიბღაშვილი დააკავესნარკოდანაშაულის ბრალდებით თბილისში ცნობილი ბიზნესმენი და მსახიობი ლევან ჯიბღაშვილი დააკავეს. როგორც შსს-ში აცხადებენ, გამოძიება სისხლის სამართლის კოდექსის 260-ე მუხლის პირველი ნაწილით მიმდინარეობს, რაც ნარკოტიკული საშუალების უკანონო შეძენა-შენახვას გულისხმობს. დანაშაული 11 წლამდე თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს. არსებული ინფორმაციით, ჯიბღაშვილი წუხელ თბილისში ... ...
  • პრეზიდენტი: ბავშვის შიმშილისა და თვითმკვლელობის ურთიერთკავშირი არის სახელმწიფოს სირცხვილი„მე ვერ გავარკვევ რამდენი ფაქტორი იყრის თავს ასეთი ტრაგედიის წარმოქმნაში, მაგრამ როგორც ქვეყნის პრეზიდენტმა ვიცი, რომ ბავშვის შიმშილისა და თვითმკვლელობის ურთიერთკავშირი არის ქვეყნის ტრაგედია და სახელმწიფოს სირცხვილი“, - განაცხადა საქართველოს პრეზიდენტმა სალომე ზურაბიშვლმა დღეს გამართულ პრესკონფერენციაზე. „აქვე მივმართავ ჯანდაცვის სამინისტროს და სოციალური უზრუნველყოფის სამსახურს,  სასწრაფოდ დაიწყონ უკიდურესად ღარიბი ოჯახების აღწერა და ამ ბავშვების დასახმარებლად განსაკუთრებული ზომების მიღება. ვიზიარებ ოჯახის ტრაგედიას და ბოდიშს ვუხდი როგორც რიგითი მოქალაქე. ამასთან, მინდა აღვნიშნო, რომ სირცხვილად მიმაჩნია ასეთი ტრაგედიის პოლიტიკური ნიშნით გამოყენება“, - განაცხადა საქართველოს პრეზიდენტმა. მარტვილში რამდენიმე დღის წინ არასრულწლოვანმა ბიჭმა თავი მოიკლა. სამაუწყებლო კომპანია „რუსთავი 2“-მა მოამზადა სიუჟეტი, სადაც ნათქვამია, რომ 15 წლის ბიჭმა თავი შიმშილის გამო მოიკლა. ოჯახის წევრები ბავშვის შიმშილით სიკვდილს უარყოფენ და ითხოვენ, ამ თემით მანიპულირება შეწყდეს.  გამოძიება თვითმკვლელობამდე მიყვანის მუხლით ... ...
  • პოლიციელებზე ძალადობრივი ქმედება მიუღებელია - ზურაბიშვილი პანკისზეპოლიციელებზე ძალადობრივი ქმედება ნებისმიერ სახელმწიფოში მიუღებელია, მით უმეტეს მიუღებელია ეს სახელმწიფოში, რომელსაც აქვს ოკუპირებული ტერიტორიები, რომლისთვისაც საზღვრების დაცულობა და სტაბილურობა არის სასიცოცხლო მნიშვნელოვანის ამოცანა – ასე გამოეხმაურა პრეზიდენტი პანკისში გუშინ განვითარებულ მოვლენებს. "მისასალმებელია, რომ შს მინისტრის ხელმძღვანელობით შესაძლებელი გახდა ხეობაში ვითარების დამშვიდება. რაც შეეხება შექმნილი დაძაბულობის მიზეზს, ჰესის მშენებლობას, ხაზი მინდა გავუსვა, რომ ქვეყანას სჭირდება ეკონომიკური წინსვლა, ამავე დროს აუცილებელია ჰესის მშენებლობის გადაწყვეტილებას ამყარებდეს სრული გეოლოგიური კვლევა, საფრთხეების კომპლექსური შეფასება და საზოგადოების ჩართულობა. ვიმედოვნებ, რომ მომავალში სწორედ ამ კრიტერიუმით ვიმოქმედებთ და ასევე განვახორციელებთ სახელმწიფოს გაძლიერებისთვის მნიშვნელოვან პროექტებს“, – განაცხადა სალომე ... ...
  • "მცირე ჰესების პროექტის გახორციელება პანკისის მოსახლეობას სარგებელს მოუტანს"ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრო პანკისის ხეობაში მცირე ჰესების მშენებლობის საკითხზე განცხადებას ავრცელებს, სადაც ნათქვამია, რომ ჰესების მშენებლობის პროცესში ჩართული პერსონალის უსაფრთხოების დაცვის მიზნით, უწყებამ შსს-ს თავად მიმართა. თურნავას უწყების განცხადებაში ძირითადად იმ სარგებელზეა საუბარი რომელიც მათი განცხადებით, ჰესებს მოაქვს “გვსურს, გამოვეხმაუროთ პანკისის ხეობაში მცირე ჰესების მშენებლობასთან დაკავშირებულ პროცესებს და აღნიშნულ საკითხზე ამომწურავი განმარტება გავაკეთოთ. 2017 წელს საქართველოს მთავრობამ მცირე ჰესების - „ხადორი 3“ - ის და „სამყურაწყალი 2“ -ის ინვესტორ კომპანიას, შპს „ალაზანი ენერჯის“ მხოლოდ მას შემდეგ გაუფორმა მემორანდუმი და გასცა მშენებლობის ნებართვა, რაც ყველა სახელმწიფო უწყებამ თავისი კომპეტენციის ფარგლებში პროექტი დადებითად შეაფასა. ასევე შესრულდა კანონით დადგენილი ყველა პროცედურა, რომელიც მსგავსი პროექტის შესახებ ადგილობრივი მოსახლეობის ინფორმირებას ითვალისწინებს. აღსანიშნავია, რომ „ალაზანი ენერჯის“ დამფუძნებელია ქართული კომპანია შპს „ფერი“, რომელიც საქართველოს ბაზარზე წარმატებით ოპერირებს, განხორციელებული აქვს მრავალი ენერგეტიკული ობიექტი საქართველოს სხვადასხვა რეგიონში. მათ შორის, ჰიდროელექტროსადგური პანკისის ხეობაში. კომპანიის მესვეურები კარგად იცნობენ ხეობის თავისებურებას. ამასთან, კომპანია ხეობის ერთ-ერთი მსხვილი დამსაქმებელია. ამდენად, „ალაზანი ენერჯის“ ხელმძღვანელობამ თავიდანვე აქცენტი აიღო ადგილობრივ მოსახლეობასთან დიალოგზე და 2017 წლიდან დღემდე სხვადასხვა ფორმატში არაერთი შეხვედრა გამართა პროექტის მიმართ მოსახლეობის დამოკიდებულების პოზიტიურად ჩამოყალიბების მიზნით. კომპანიის მხრიდან აღნიშნული კომუნიკაციის ფარგლებში მოხდა „სამყურაწყალი 2“ - ის ჰესის პროექტის ოპტიმიზაცია და მოსახლეობის მოთხოვნის საფუძველზე უარი ითქვა კაშხლის აშენებაზე. შედეგად, როგორც „ხადორი 3“, ასევე „სამყურაწყალი 2“ გარემოსთვის მაქსიმალურად უვნებელ ჰიდროსადგურებად ჩამოყალიბდა. 2019 წლის 19 აპრილს ინვესტორმა კომპანიამ შპს “ალაზანი ენერჯიმ“, რომელიც გეგმავდა ჰესის მშენებლობის დაწყებას, წერილობით მიმართა ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს და ითხოვა დახმარება, რათა სამინისტროს მოეხდინა სამშენებლო სამუშაოების მშვიდ და უსაფრთხო გარემოში ჩატარების უზრუნველყოფა. გამომდინარე იქიდან, რომ სამწუხაროდ, არსებობდა მსგავსი პრეცედენტები, მათ შორის, საქართველოს სხვა რეგიონებში მიმდინარე პროექტებშიც, ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრომ შემდგომი რეაგირებისთვის მიმართა შინაგან საქმეთა სამინისტროს, რათა დაცული ყოფილიყო მშენებლობის პროცესში ჩართული პერსონალის უსაფრთხოება. მცირე ჰესების პროექტის განხორციელება პანკისის ხეობის მოსახლეობას შემდეგ სარგებელს მოუტანს: მშენებლობის მთელი პერიოდის განმავლობაში, სხვა სპეციალისტებთან ერთად, დასაქმებული იქნება არანაკლებ 100 ადგილობრივი მოსახლე, ხოლო ჰიდროსადგურებისექსპლუატაციაში გაშვების შემდეგ, 50 მუდმივი სამუშაო ადგილი შეიქმნება. კომპანია ასევე უზრუნველყოფს ახალგაზრდების გადამზადებას, რაც მათ სამომავლოდ სხვა ჰესებზე დასაქმების შესაძლებლობას მისცემს. გარდა ამისა, ინვესტორი კომპანია ვალდებულებას იღებს, ხეობისა და ჰესის სიახლოვეს განლაგებული დასახლებების სასარგებლოდ, სოციალურ პროექტებს განახორციელებს. ამავე დროს, ინვესტიციას დააბანდებს ელექტროგადამცემ ქსელებში, რაც მოსახლეობისთვის ელექტროენერგიის მიწოდების ხარისხს გააუმჯობესებს. ყოველივე დადებითად აისახება ხეობის სოფლებში მიკრო და მცირე ბიზნესის, მათ შორის, ტურისტული ობიექტების გამართულ ფუნქციონირებაზე. ინვესტორი ასევე ვალდებულებას იღებს, შექმნას ადგილობრივი სათემო განვითარების ფონდი, რომლის ანგარიშზეც ყოველწლიურად 120,000 ლარს შეიტანს. პროექტებს, რომლებიც აღნიშნული ფონდიდან დაფინანსდება, ადგილობრივი მოსახლეობის ნდობით აღჭურვილი პირები შეარჩევენ. ამავე დროს, უმნიშვნელოვანესია ის, რომ აღნიშნული პროექტი ავითარებს ე.წ. მწვანე ენერგეტიკას, რომელიც გარემოზე მინიმალურად ზემოქმედებს. ბოლო წლებში საქართველოში მიღებული კანონმდებლობის თანახმად, რომელიც საუკეთესო ევროპულ პრაქტიკას ეფუძნება, ნებისმიერი ენერგეტიკული ობიექტის ასაშენებლად ინვესტორს ნებართვა მხოლოდ უმკაცრესი გარემოსდაცვითი ექსპერტიზის შედეგად ეძლევა. ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრო მიესალმება დიალოგის გზით პანკისის ხეობის ადგილობრივ მოსახლეობასთან კონსესუსის მიღწევას”, - ნათქვამია ეკონომიკის სამინისტროს განცხადებაში. ... ...
  • პანკისის ხეობაში მომხდარი დაპირისპირება BBC-ის ობიექტივშიპანკისის ხეობაში  განვითარებული მოვლენები BBC-ის ობიექტივში მოხვდა. როგორც მაუწყებელი წერს, საქართველოში, პანკისის ხეობაში ადგილობრივ მოსახლეობას და პოლიციას შორის დაპირისპირება ჰიდროელექტრო სადგურის მშენებლობის გამო მოხდა. ადგილობრივები მიიჩნევენ, რომ ჰესი ხეობას დააზიანებს და მის წინააღდეგ გამოდიან. დაპირისპირების შედეგად ათობით ადამიანი, უმეტესად პოლიციელები დაშავდნენ. როგორც საქართველოს ხელისუფლებამ განაცხადა, ჰესი იმ შემთხვევაში აშენდება თუ ადგილობრივი მოსახლეობა მხარს დაუჭერს. პანკისის ხეობაში ადგილობრივ მოსახლეობას ძირითადად მუსლიმი ქისტები წარმოადგენენ. რეგიონი ცნობილია, როგორც „ისლამური სახელწიფოს“ ერთ-ერთი მთავარი  მეთაურების სამშობლო. ... ...

არქივი

კარმიდამო ჩემი

"ჩემი პატარა ვენეცია" მაქვს" _ რას საქმიანობს 80 წლის პურის...

ამირან პეშკოვი ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ...

როგორ ვკვებოთ ქათამი, რომ საუკეთესო კვერცხი მოგვცეს

სოფლის პირობებში, როცა შინაურ ფრინველს...

"საქართველოში მოყვანილი მანდარინის ჩირი მსოფლიოში საუკეთესოა"

ოზურგეთში, სოფელ გურიანთაში მცხოვრები იუზა...

დედამიწაზე სიცოცხლის წარმოშობის საიდუმლო

ბრიტანელმა სწავლულებმა, შესაძლოა, გახსნან მეცნიერების...

ეკონომიური დიეტა

ამბობენ, სწორად შერჩეული რაციონი ძვირი...

რა რაოდენობის მარილი გვჭირდება დღეში

მარილი აუცილებელია, რომ ორგანიზმმა სწორად...

წიწიბურა წნევას არეგულირებს

წიწიბურა ადამიანისთვის ძალიან სასარგებლო და...

ნუ ეხუმრებით გაციებას!

გაციება სიცივის დადგომისთანავე ვლინდება. ბევრი...
ზაფრანი

იცინეთ ხშირად!

თუ მძიმე დღე გქონდათ –...

რატომ უნდა მიირთვათ ხშირად კარტოფილი

არსებობს რამდენიმე მიზეზი, რის გამოც...

რატომ უნდა მივბაძოთ ბავშვებს

ნებისმიერი ადამიანი ზოგჯერ ბავშვობაში უნდა...

ელტონ ჯონის „საბედისწერო“ სტილი

ელტონ ჯონზე სტილისტები ამბობენ, ისე...

შვიდი დღე გასალამაზებლად

ნამდვილად არ გაწყენთ, სულ რაღაც...

ქრონიკული დაღლილობა ვირუსით არის გამოწვეული

ადამიანის დაღლილობა, შეიძლება, ვირუსით იყოს...