ჭარბი ტენიანობის მიზეზებზე მუდმივად უნდა ვისაუბროთ

კარმიდამო ჩემი

ჭარბი ტენიანობის მიზეზებზე მუდმივად უნდა ვისაუბროთ

2019 სექ 10 11:27:27

თხილის კულტურის სიდამპლის და სოკოვანი დაავადებების გამომწვევი მიზეზი, ძირითადად, ზედმეტი ტენიანობაა და არა უცხოეთიდან ქარის შემოტანილი ბაქტერია. ამიტომ, როგორმე მეცნიერთა და საზოგადოების დიდი ნაწილის ყურადღება უნდა მივაპყროთ იმ გარემოებას, თუ საიდან მოდის ჭარბი ტენიანობა და რა აძლიერებს მას.

 ჩვენ, დასავლეთ საქართველოს მცხოვრებთ, სადაც შავი ზღვის სიახლოვის გამო, ნოტიო ჰავის პირობებში ვცხოვრობთ, კვლავ გამუდმებით გვიმტკიცებენ, რომ თხილის სიდამპლე მოუვლელობამ განაპირობა, რასაც ნაწილობრივ ვეთანხმები და კიდევ სადღაც, უცხოეთიდან ქარის საშუალებით შემოსულმა და მერე გააქტიურებულმა ბაქტერიამ. ზოგჯერ შესაძლოა ასეც მოხდეს, რადგან მსოფლიოში გადაადგილება უკვე იმდენად სწრაფი ტემპით ხდება, ბაქტერიაც "აჰყვეს" პროცესებს, თუმცა, არ დაგვავიწყდეს მთავარი _ ეს არ არის მიზეზი და თავს ნუ მოვიტყუებთ. რამდენჯერაც დაგვმოძღვრავენ სიდამპლის ბაქტერიის გამომწვევი სხვადასხვა მიზეზების განმარტებით, იმდენჯერ უნდა ვუპასუხოთ, რომ ამის უმთავრესი მიზეზია ხელოვნური დატბორვა და ჰესების მშენებლობაა.

ვიმეორებ, ჭარბი ტენიანობის მიზეზებზე მუდმივად უნდა ვისაუბროთ. გავერკვეთ მარტივად _ ავიღოთ სკოლის სახელმძღვანელოები. ბუნებისა და გეოგრაფიის წიგნებიდან ადვილად ვიგებთ, რომ დასავლეთ და აღმოსავლეთ საქართველოს შორის კლიმატურ სხვაობას, ტენიანობის მხრივ, იწვევს შავი ზღვის გავლენა და სწორედ ამიტომ, დასავლეთ საქართველოში ნოტიო ჰავაა, გაცილებით მეტი მდინარეები, ტბები, ღელეები, ნაკადულებია; ხარობენ ფართოფოთლოვანი მცენარეები.

ელემენტარული ჭეშმარიტებაა, რომ აღმოსავლეთ საქართველოში შავი ზღვის გავლენის სიმცირის გამო, ჰავა მშრალია. ამიტომ უნდა დავიჯეროთ, რომ ხელოვნური დატბორვები, ჰესების გამალებული მშენებლობა, დიდი ხანია, ნოტიო კლიმატს ტვირთივით დააწვა და გააუარესა. ჩვენი ვალია, რაც მეტად დაწერენ და იტყვიან, რომ თხილი და სხვა ხეხილოვნები დაალპო ქარის შემოტანილმა ბაქტერიამ, ამ სასაცილო არგუმენტზე, სასწრაფოდ უნდა ვუპასუხოთ. მსოფლიოში გაიგეს და მიხვდნენ უკვე, რა მოაქვს ზედმეტ ხელოვნურ დატბორვას, რასაც, რატომღაც, ჩვენში უგულებელყოფენ.

ელემენტარული ფიზიკის კანონია ისიც, რომ მზე წყალს აორთქლებს ნებისმიერი დატბორვიდან, ექსპერტთა დასკვნის საფუძველზე იქნება ის აშენებული თუ მის გარეშე. სწორედ ბუნებაში ადამიანის მიერ მსგავსი უხეში ჩარევები იწვევს წყლის მეტი რაოდენობით აორთქლებას, ხოლო მეტი წყალი ჰაერში ნიშნავს მაღალ ტენიანობას და სწორედაც მაღალი ტენიანობის პირობებია ხელსაყრელი სოკოვანი დაავადებებისთვის.

ბოლო ათწლეულში მაინც, სხვადასხვა ხეხილოვნები როგორ ლპება, ხეზევე ფუჭდება, თხილს კი კატასტროფა დაემუქრა. ბევრი ამბობს, რომ ეს მხოლოდ შეუწამლავობის ბრალია. ნაწილობრივ ასეც არის, მაგრამ ასგზის უნდა გავიმეოროთ, რომ ზომაზე ბევრად მეტი რაოდენობით მომრავლებული ხელოვნურად დატბორილი ადგილები გამანადგურებლად ემუქრება ჩვენს ფლორას და ფაუნას, სოფლის მეურნეობას.

მაისში, ერთ სატელევიზიო გადაცემაში ვნახე, როგორ ამტკიცებდა ანასეულის ინსტიტუტის პატივსაცემი მეცნიერი ჩოხატაურის მაგალითზე, რომ აქ პრობლემა ჰიდრორესურსებისგან გამოწვეული არაა და მხოლოდ მეორადი დატბორვის ბრალია (?!), როცა ჩოხატაურში ფიზიკურად არ არსებობს სარწყავი მეურნეობები; შესაბამისად, ვერ იარსებებს მეორადი დატბორვაც. ასევე, იმავე გადაცემაში, მეორე მეცნიერმა (გვარ-სახელებს შეგნებულად არ ვასახელებ) გამოთქვა მოსაზრება, რომ ჰესები აჭარაშია და გურიაზე როგორ მოახდენს გავლენასო?!

თუ შავი ზღვა ახდენს გავლენას, ჰესების ტბორი რატომ ვერ მოახდენს _ ადმინისტრაციული საზღვარი შეუშლის ხელს?

გასაგებია, რომ დატბორვის მქონე ობიექტებს მოაქვს გარკვეული სიკეთე თევზის მრეწველობის, ელექტროენერგიის გამომუშავების მიმართულებით, მაგრამ როცა უკუჩვენება საგანგაშოა, როცა უფრო მეტი ფუჭდება, ვიდრე კეთდება, როცა სოფლის მეურნეობის წარმოებას სულ უფრო მეტი სხვადასხვა პრეპარატების შეძენა სჭირდება და ხარჯები კოლოსალურია, არ უნდა გავჩუმდეთ. დროა და დაგვიანებულიც, მეცნიერები უნდა გამოვიდნენ კაბინეტებიდან, ყველაფერში ნუ დაეთანხმებიან ჩინოვნიკებს და დააკვირდნენ ბუნებას, წიწვოვან მცენარეებს და უპასუხონ კითხვას, რამ გამოიწვია ასე მასობრივი ლპობა, დახავსიანება, ხშირი ხმობა, რაც თითქმის იშვიათობა იყო 15-20 წლის წინ. ესტუმრონ ჩოხატაურს და ტყის პირები თუ შუაგული, ასიოდე მეტრი, ფეხით გაიარონ _ კარგად დააკვირდნენ, რა ხდება.

ჩემი კეთილი რჩევა და სურვილია, თითოეულმა მოქალაქემ, განსაკუთრებით დასავლეთ საქართველოს მკვიდრმა, აქტიურად გააცნობიეროს ხელოვნური დატბორვების საფრთხე. ჭარბი ტენიანობა, თხილის გარდა, სხვა კულტურებსაც გაანადგურებს.

ჩვენი მხარე სპეციფიური რეგიონია, ზედმეტად ნოტიოა ჰავა და მისი ზრდა არ უნდა დავუშვათ.

 ბენო თოდუა, ჩოხატაური




 ახალი ამბები
  • ლისაბონში ვებპროგრამირების სამიტზე ორი ოზურგეთელი მიემგზავრება“გურია ნიუსის“ ინფორმაციით, ყოველწლიურ ვებპროგრამირების სამიტზე, რომელიც ყოველწლიურად ლისაბონში ტარდება, წელს ოზურგეთიდან ორი ქალი თამო ონიანი და იაკო თავდიშვილი მიეგზავრება. წელს, აპრილსა და მაისში სოციალური მედიისა და ვებპროგრამირების ტრენინგი ჩატარდა, რომელიც გაეროს ქალთა ფონდის ეგიდით მიერ ჩატარდა და ემსახურებოდა ქალთა ეკონომიკურ გაძლიერებას საქართველოში. პროექტი ჩატარდა დასავლეთ საქართველოში 5 რეგიონში, მათ შორის გურიაში, კონკრეტულად ოზურგეთში და ლანჩხუთში. კონკურსში მონაწილეობდა 11 ადამიანი, აქედან ოთხი იყო ოზურგეთელი _ იაკო თავდიშვილი, თამო ონიანი, სოფო კალანდაძე, მერი ეძიეშვილი. საბოლოო ჯამში, გამოვლინდა ოთხი გამარჯვებული, რომელიც ლისაბონში მიემგზარება ყოველწლიურ ტექნოლოგიების ვებსამიტზე. თამო ონიანი და იაკო თავდიშვილი პირველად არიან მსგავსი ტიპის შეხვედრაზე. “ეს არის ძალიან პრესტიჟული და საკმაოდ მნიშვნელოვანი სამიტი. სასიხარულოა, რომ სამიტზე პირველად გურიიდან ორი ქალი მიეგზავრება. საქართველოდან სამიტზე წლებია ესწრებიან ქალები", _ გვითხრა პროექტის ერთ-ერთმა ტრენერმა ხათუნა ... ...
  • ოზურგეთელი მონიკა ახვლედიანი უკრაინაში საერთაშორისო ფესტივალში მიიღებს მონაწილეობას28 ოქტომბერს, საქველმოქმედო ასოციციას “გურიას“ ბენეფიციარი მონიკა ახვლედიანი საერთაშორისო მუსიკალურ ფესტივალზე მიეგზავრება. მონიკას უკვე დაწყებული აქვს მზადება და ფესტივალზე სპეციალურად მომზადებულ სიმღერებს შეასრულებს. უკრაინში ჩასატარებელ კონკურსამდე ქუთაისში ჩატარდა სიმღერის, ცეკვისა და ხელოვნების საერთაშორისო ფესტივალი “ივერია ბრილიანტი“ (შესარჩევი ტური) და “გურიას“ ბენეფიციარებმა სხვადასხვა საპრიზო ადგილები დაიკავეს. პირველი ადგილი მონიკა ახვლედიანს ერგო და აქედან გამომდინარე, მიიღო მოწვევა უკრაინიდან.  “ჩემს ცხოვრებაში ძალიან ამაღელვებელი და სასიხარულოა, რომ უკრაინაში უნდა წარვადგინო ჩემი ქვეყანა, საქართველო. სხვადასხვა ქვეყნიდან ჩამოდიან შშმ პირები და დარწმუნებული ვარ, საინტერესო და კარგი ფესტივალი ჩატარდა”, _ გვითხრა მონიკა ... ...
  • ოზურგეთში, ღია დიალოგის რეჟიმში, მოსახლეობასთან შეხვედრა გაიმართა (R)ღია დიალოგის რეჟიმში, ოზურგეთში მოსახლეობასთან შეხვედრა გაიმართა. გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრის მოადგილე იური ნოზაძე და გურიის მხარის რწმუნებული ზურაბ ნასარაია სოფელ ჯუმათის, ზვანის უბნისა და გრიბოედოვის ქუჩის მაცხოვრებლებს შეხვდნენ. ხელისუფლების წარმომადგენლებმა პრობლემების გადაჭრის გზებზე მოსახლეობასთან ერთად იმსჯელეს. ადგილობრივებს ინფორმაცია დაგეგმილ ინფრასტრუქტურულ პროექტებზე, მუნიციპალურ და სოფლის მეურნეობის პროგრამებზე მიაწოდეს. მოსახლეობისთვის პრიორიტეტული სკვერის, წყალმომარაგების, კანალიზაციის სისტემის მოწყობის და შიდა საუბნო გზების მოწესრიგების საკითხია. აღინიშნა, რომ რამდენიმე საკითხი ეტაპობრივად მოგვარდება, დამუშავდება და სამოქმედო გეგმაში აისახება. შეხვედრებს ოზურგეთის მერი კონსტანტინე შარაშენიძე, საკრებულოს თავმჯდომარის მოადგილე გიორგი ღურჯუმელიძე და მპგ „ქართული ოცნება - დემოკრატიული საქართველოს“ ოზურგეთის საოლქო ორგანიზაციის წევრები ესწრებოდნენ. ... ...
  • გენერალურმა პროკურატურამ პატიმრების შეწყალების ფაქტზე გამოძიება დაიწყოსაქართველოს გენერალურმა პროკურატურამ პატიმრების შეწყალების ფაქტზე გამოძიება დაიწყო. პროკურატურის ინფორმაციით, გამოძიება სამსახურებრივი უფლებამოსილების შესაძლო ბოროტად გამოყენების ფაქტზე მიმდინარეობს. „საქართველოს გენერალურმა პროკურატურამ დაიწყო გამოძიება მსჯავრდებულების: რამაზ დევაძის, ასლან ბეჟანიძის, ზურაბ ნადირაძის და სხვა პირთა შეწყალების პროცესში სამსახურებრივი უფლებამოსილების შესაძლო ბოროტად გამოყენების ფაქტზე, დანაშაული გათვალისწინებული სსკ-ის 332-ე მუხლის 1-ლი ნაწილით. საზოგადოებას პერიოდულად მივაწვდით ინფორმაციას გამოძიების მიმდინარეობისა და შედეგების შესახებ“, _ ნათქვამია პროკურატურის ... ...
  • ანზორ ჩუბინიძე: ჩემი სამსახურის თანამშრომელს არანაირი იარაღი, არც ლეტალური და არც არალეტალური არ ქონიასახელმწიფო დაცვის სპეციალური სამსახურის უფროსი ანზორ ჩუბინიძე 20 ივნისის მოვლენებთან დაკავშირებით გენერალურ პროკურატურაში დაიკითხა. როგორც ანზორ ჩუბინიძემ ჟურნალისტებთან საუბრისას განაცხადა, მან გამოძიებას ყველა კითხვაზე გასცა პასუხი. „20-21 ივნისის მოვლენებზე გამოვიკითხე და რაც მკითხეს, ვუპასუხე. რა დონეზე ვმონაწილეობდი, როგორ ვიყავით ჩართულები და პირადად ჩემთან ქონდათ გარკვეული კითხვები ჩემი მონაწილეობის შესახებ. მე ვარ სახელმწიფო დაცვის სპეციალური სამსახურის ხელმძღვანელი, პარლამენტის შენობა არის დაცვის სპეციალური სამსახურის დასაცავი ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ობიექტი და აქ კითხვა არაა, თუ რატომ ვიყავი იქ. მე მითითებებს გავცემდი მხოლოდ და მხოლოდ სდსს თანამშრომლებზე. რა თქმა უნდა, არ გავცემდი არანაირ ბრძანებას სროლაზე“, – განაცხადა ანზორ ჩუბინიძემ. ამასთან სახელმწიფო დაცვის სპეციალური სამსახურის უფროსის თქმით, ის პასუხისმეგებლობისგან გაქცევას არ აპირებს. ​ „რაც შეეხება იმას, რომ სდსს-ის თანამშრომლები იყვნენ განლაგებული პარლამენტის სხვადასხვა შესასვლელთან, ეს ასე იყო და იქნება, სანამ მე ვიქნები ხელმძღვანელი სდსს-ის. ჩემი სამსახურის თანამშრომელს არანაირი იარაღი, არც ლეტალური და არც არალეტალური არ ქონია. არავინ გაექცევა პასუხისმგებლობას, მათ შორის არც მე, თუ დადგება ეს საკითხი. გამოძიება აუცილებლად მივა ბოლომდე და ყველა კითხვას პასუხი გაეცემა“, – განაცხადა ანზორ ჩუბინძემ. ... ...

არქივი

კარმიდამო ჩემი

როგორ გახდა იდეალური დედა იდეალური მეწარმე

ქალი, რომლის ცხოვრება საგანგებოდ შექმნილი...

საზამთრო გურიის პირობებში

ზოგადად, დასავლეთ საქართველოში საზამთროს მოყვანა...

შევარჩიოთ ტყემლის ჯიშები და მეტი ყურადღება დავუთმოთ მის გაშენებას

ტყემლის კულტურა საქართველოში უძველესი დროიდან...

სახის მოვლის ნატურალური საშუალებები

მუდამ სილამაზესა და სიკოხტავეზე მოფიქრალ...

როგორ ვუმკურნალოთ კბილებს

ხილისა და ბოსტნეულის წვენების სასიკეთო...

ჭარბი ტენიანობის მიზეზებზე მუდმივად უნდა ვისაუბროთ

თხილის კულტურის სიდამპლის და სოკოვანი...

როგორ მოვიქცეთ ჭექა-ქუხილის დროს?

წელიწადის დროებსა და თვეებს შორის,...

სეზონის შესაფერი სამუშაოებისთვის მზადყოფნა აუცილებელია

ზოგს თოხნა და სარეველებისგან ბოსტნის...

უკრაინული გოგრა _ საუკეთესო თვისებების მქონე საკვები აგრარული კულტურა

წარმატებულმა მეურნემ ნოდარ დიასამიძემ, რომელიც...
ზაფრანი

საკვები, რომელიც ხანგრძლივი სიცოცხლის საწინდარია

ადამიანის ჯანმრთელობა პირდაპირ კავშირშია კვებასთან....

მუდმივად დაამატეთ სოდა თქვენს ყავას

სოდას უამრავი სასარგებლო თვისება გააჩნია....

სიმართლე სანთლების შესახებ

ზოგიერთი სურნელოვანი სანთელი ორგანიზმისთვის მავნებელი...

სანამდე მივყავართ უძილობას

გარკვეული მიზეზების გამო, ხშირად გიწევთ...

როგორ უნდა მოხიბლოთ ქალი

ვერძი – ქალი ვერძების დიდ...

ქალები, რომელთა შეყვარებასაც მწარედ ინანებთ

ვერძი - მამაკაცური პლანეტა მარსი,...