მეფუტკრის კალენდარი _ მაისი და ივნისი

ჩვენი რჩევები

მეფუტკრის კალენდარი _ მაისი და ივნისი

8 ივნ. 2018, 11:58:00

მაისის შუა რიცხვებიდან დგება დიდი ხნის ნანატრი, ცრუ ანუ თეთრი აკაციიდან მთავარი ღალის მომცემი დრო. სასიამოვნო სანახავია საფუტკრე, სადაც თაფლის სუნი ტრიალებს და დილიდან დაბინდებამდე ისმის მუშა ფუტკრის მოუსვენარი შრომის გუგუნი, რომელიც ღამითაც არ წყდება _ დღე ღალას ეზიდებიან, ღამით აორთქლებენ. საფრენიდან ორთქლთან ერთად თაფლის სასიამოვნო სუნი გამოდის.

მაისიდან მეფუტკრისთვის ყველაზე მეტად საპასუხისმგებლო დრო დგება. დაწყებულია მთავარი ღალიანობა. მთავარი ღალიანობის შესახვედრად მიმდინარეობს ორი-სამი საშუალო ან სუსტი ოჯახიდან _ თუ ასეთი ოჯახები არის საფუტკრეში _ ძლიერი შექმნილი ოჯახის შედენა მარაგ დედაზე ან მწიფე სადედეზე.

კარგ დედებს ნუკლეუსების სახით ინახავენ. ხდება გადადგმული საშუალო ოჯახის მოღალე ფუტკრის ადგილზე დარჩენილი ოჯახის კიდევ უფრო გაძლიერება და საჭირო ოდენობის საკუჭნაოს ან მთლიანად მეორე კორპუსის დადგმა, მათი სათანადო ოდენობის მშრალი და ხელოვნური ფიჭიანი ჩარჩოებით შევსება.

იქ, სადაც მაისში მთავარი ღალიანობა არ იწყება და ეს ხდება ივნისის ბოლოს ან ივლის-აგვისტოში,  ჯერ აწარმოებენ გეგმიური ნამატის შედგენას მარაგ დედაზე, გაუნაყოფიერებელ დედაზე ან სადედეზე იმის მიხედვით, თუ რომელი თვის მთავარ ღალიანობასთან გვაქვს საქმე. ხოლო შემდეგ ახდენენ დროებითი ან დამხმარე გამონაყოფი ნამატის შედგენას.

ვინაიდან დასავლეთ და აღმოსავლეთ საქართველოს ზოგიერთ რაიონებში ადრეული მთავარი ღალიანობა ხანგრძლივი არ იცის, ამიტომ მოღალე ფუტკარი დიდი რაოდენობით არ იხოცება და ხშირად ოჯახი ისევ ძლიერი რჩება. ამ პერიოდში შეიძლება გამონაყოფი ინდივიდუალური ნამატის მიღება ისევ ჯერ მარაგ, ხოლო შემდეგ გაუნაყოფიერებელ დედაზე ან სადედეზე, საჭიროებისამებრ.

ამ სამუშაოების ჩატარების შემდეგ, თუ მეორე მთავარ ღალიანობამდე 30-35 დღე არის დარჩენილი, მაშინ ფუტკარს სამუშაო რომ ჰქონდეს ბუდეში და ოჯახმა იყაროს, აწარმოებენ ძლიერ ოჯახზე მეორე კორპუსის დადგმას 7 მშრალი და 3 ხელოვნური ფიჭით სავსეს. ხოლო თუ მთავარ ღალიანობამდე ორი თვე ან უფრო მეტია და მოსალოდნელია უხვი მთავარი ღალიანობა, ადგენენ ორკორპუსიან ოჯახს, აწარმოებენ უჯიშო მამლების წინააღმდეგ ბრძოლას.

მაისში უფრო ადვილია ავადმყოფობის აღმოჩენა და მასთან ბრძოლა. ხდება ასევე მომთაბარეობის ადგილის გამონახვა და საფუტკრის მოწყობა სამთაბაროდ.

ივნისი ზაფხულის პირველი თვეა, უფრო ცხელა, ვიდრე მაისში. ბარში ბაღეულის თაფლოვნები დაყვავილებულია. იწყება მომთაბარეობა. ამ თვეში ყოველგვარი მიღწევები პირდაპირ დამოკიდებულია კარგი ხარისხის საკვებ ბაზაზე, რის შეფასების დროსაც მხედველობაში უნდა ვიქონიოთ და გავითვალისწინოთ საფურაჟე და სასაქონლო თაფლის საერთო შემოსავალი.

როგორც ცნობილია, ჩვენში ფუტკრის ოჯახს მთელი წლის განმავლობაში 100-120 კილოგრამი თაფლი სჭირდება. ამ რაოდენობის თაფლს მეფუტკრე ვერ პოულობს ბუდეში, რადგან იგი ყოველდღიურად იხარჯება. თითოეული ოჯახი წლის განმავლობაში ხარჯავს დაახლოებით 25-30 კილოგრამ ჭეოს.

საკვები ბაზის არჩევა რთული საქმეა, ვინაიდან მასზეა დამოკიდებული საფუტკრის გაძლიერება და პროდუქტიულობა. საკვები ბაზის არჩევის დროს, ივნისის თვეში გათვალისწინებული უნდა იქნეს შემდეგი: რამდენად მდიდარია საკვები ბაზა თაფლოვნებით და რა მანძილზეა საფუტკრიდან; არის თუ არა მთავარი თაფლოვნების თანმიმდევრობითი ყვავილობა; არის თუ არა მთაგორიანი ადგილები, რასაც დადებითი მნიშვნელობა აქვს საფუტკრისთვის; არის თუ არა სამყოფი წყალი და რა მანძილზეა; არის თუ არა სხვა საფუტკრე ჩვენს საფუტკრესა და საკვებ ბაზას შორის; აკმაყოფილებს თუ არა სამეურნეო მოთხოვნილებას მისადგომი გზა, ადგილმდებარეობა, წყალი, ტყე-ველი, დროებითი ბინის გასაშლელი მოსახლეობა; არის თუ არა თაფლოვნების ყვავილობის ხანგრძლივობა საკმარისი და საჭირო ხომ არ იქნება საფუტკრის მალე გადაადგილება.

მომთაბარეობამდე, იმ რაიონებში, სადაც ივნისში ადგილზე ღალიანობა არ არის, საფუტკრეს ამზადებენ სამთაბაროდ. წარმოებს სამთაბარო სკების და გადასახური ბადურების შემოწმება, რომ დაზიანებული ადგილებიდან, მგზავრობის დროს, ფუტკარი არ გამოვიდეს,ბუდეებიდან უნდა ამოვიღოთ წუნდებული ჩარჩოები, ჩავამაგროთ ბუდესა და საკუჭნაოს ჩარჩოებს. საღამოთი დაკეტავენ საფრენებს, მგზავრობენ ღამით. სამთაბარო ადგილზე დაბინავებულ სკებს კი საფრენები მორიგეობით უნდა შევუხსნათ, ვაწარმოებთ სკების დაჩრდილვას, ასევე აუცილებელია ბუდეებში ჰაერაციის გადიდება, სასმელი წყლის და საკონტროლო სკის დადგმა, დროებითი ბინის მოწყობა და მიმდინარე სამუშაოების ჩატარება.

ივნისში, ასევე, თუ კარგი ღალიანობაა, საჭიროა დედების გამოყვანა, წარმოებს შესანახი მარაგი თაფლის გარდა, თაფლის დაწურვა. მიმდინარეობს ავადმყოფობის წინააღმდეგ ბრძოლა, როგორც ბუდის გამოცვლის საშუალებით, ასევე სამკურნალო პრეპარატებით. ასევე კარგია, აქედანვე ვაწარმოოთ ფუტკრის საზამთრე დასათბუნებელი მასალის დამზადება, ჭილოფის, ბალიშის და სხვათა სახით.

ჯანვერდ ცეცხლაძე,
მეფუტკრე




 ახალი ამბები
  • იუსტიციის სამინისტრო ახალშობილთა მშობლებს 25-ლარიან სასაჩუქრე ვაუჩერს გადასცემს15 დეკემბრიდან ახალშობილთა მშობლებს, რომლებიც იუსტიციის სამინისტროს შვილის დაბადების რეგისტრაციისთვის მიმართავენ, 25-ლარიანი სასაჩუქრე ვაუჩერი გადაეცემათ. მშობლები ასევე მიიღებენ ფასდაკლების ბარათებს ბავშვთა კვებისა და მოვლის საშუალებებზე. „2016 წელს დაწყებული სოციალური პროექტი „კეთილი იყოს შენი მობრძანება“ კიდევ უფრო დიდ მასშტაბს იძენს. პროექტი, რომელიც დღემდე სოციალურად დაუცველ ოჯახებში დაბადებული ახალშობილებისათვის იყო განკუთვნილი, საყოველთაო ხდება. 15 დეკემბრიდან ახალშობილთა მშობლებს, რომლებიც იუსტიციის სამინისტროს შვილის დაბადების რეგისტრაციისთვის მიმართავენ, 25-ლარიანი სასაჩუქრე ვაუჩერი გადაეცემათ. ისინი მიიღებენ ფასდაკლების ბარათებსაც ბავშვთა კვებისა და მოვლის საშუალებებზე; სოციალურად დაუცველთა სასაჩუქრე პაკეტი კი, მნიშვნელოვნად უმჯობესდება. გაუმჯობესებულ პირობებს იუსტიციის სახლსა და სს „გეფას“ შორის თანამშრომლობის განახლებული მემორანდუმი ითვალისწინებს, რომელსაც 1-ლ დეკემბერს ხელი მოაწერეს იუსტიციის სახლის აღმასრულებელი დირექტორის მოვალეობის შემსრულებელმა ავთანდილ კოხრეიძემ და სს „გეფას“ დირექტორმა მიხეილ აბრამიძემ. პროექტი „კეთილი იყოს შენი მობრძანება“ ახალშობილებს ორ განსხვავებულ პაკეტს სთავაზობს. სოციალურად დაუცველ ოჯახებში დაბადებული ახალშობილების მშობლები, შვილის დაბადების მოწმობასთან ერთად, ჩვილის ტანისამოსისა და ჰიგიენური საშუალებების გარდა, ბავშვთა მოვლისა და კვების პროდუქტებზე 25-ლარიან ვაუჩერებს მიიღებენ; ბავშვის საფენების, კვებისა და მოვლის ბრენდებზე კი, ერთი წლის განმავლობაში 30-40-პროცენტიანი ფასდაკლებით ისარგებლებენ. ამასთან, ბენეფიციარები სხვადასხვა მწარმოებლის პროდუქციის შეძენისას ერთჯერადად 50-პროცენტიანი ფასდაკლების ბარათით სარგებლობას შეძლებენ. სოციალურად დაუცველი ოჯახების გარდა, სასაჩუქრე ნაკრები გადაეცემა იუსტიციის სახლში, საზოგადოებრივ ცენტრსა თუ სახელმწიფო სერვისების განვითარების სააგენტოს ტერიტორიულ სამსახურში მისულ ყველა მშობელს, რომლებიც პირველად იღებენ ბავშვის დაბადების დამადასტურებელ მოწმობას. მათ ბავშვთა მოვლისა და კვების პროდუქტების 25-ლარიანი ვაუჩერები გადაეცემათ. გარდა ამისა, ბავშვის საფენების, კვებისა და მოვლის კონკრეტული ბრენდების შეძენას 10-20-40%-იანი ფასდაკლებით შეძლებენ. პროექტის ბენეფიციარები ვაუჩერების გამოყენებას სს „გეფას“ სააფთიაქო ქსელებში − „ფარმადეპოსა“ და „ჯპს“-ის ფილიალებში შეძლებენ, რომლებიც საქართველოს ყველა რეგიონში ფუნქციონირებს. პროექტი „კეთილი იყოს შენი მობრძანება“ 2016 წლის 17 ოქტომბერს იუსტიციის მინისტრის ინიციატივით ამოქმედდა, რომლის ფარგლებშიც სასაჩუქრე ნაკრები სოციალურად დაუცველ ოჯახში დაბადებულ 15 000-ზე მეტ ახალშობილს გადაეცა; დღეიდან კი, პროექტის გაზრდილი შესაძლებლობების გათვალისწინებით, რაც საქართველოში დაბადებული ყველა ახალშობილის დასაჩუქრებას გულისხმობს, ბენეფიციართა რაოდენობა წლიურად 50 000-ს გადააჭარბებს. აღსანიშნავია, რომ პროექტს სისტემატური სახე ექნება, ვინაიდან იუსტიციის მინისტრის გადაწყვეტილებით, იუსტიციის სახლმა სოციალურად დაუცველი ახალშობილების დასაჩუქრება მუდმივ ვალდებულებად აიღო“,- აღნიშნულია იუსტიციის სამინისტროს მიერ გავრცელებულ ... ...
  • საარჩევნო პლაკატების ნარჩენები ოზურგეთში: „ეს რამიშვილის კი არა, ახეულ-ჩახეულების ქუჩაა“ ოზურგეთში, ხეებზე, ღობეებზე, შენობების კედლებზე კვლავ ბლომად შეხვდებით  საარჩევნო პლაკატების ნარჩენებს. თუმცა, ამ მხრივ, განსაკუთრებით გამოირჩევა ქალაქის ცენტრში მდებარე  ნინო რამიშვილის ქუჩა. _ ეს რამიშვილის კი არა, ახლა ახეულ-ჩახეულების ქუჩაა. ასე გააშპალიერეს, აწებეს და აგოზეს კედლებზე. მერე კი გოუყვნენ კუდიგორის გზას. ახლა ჩვენ უნდა  ვფხიკოთ? გადაიღეთ, ჰო, უცებ არ შერცხვეთ, გამოიქცევიან და გადაფხეკვაში ფრჩხილებს წეიძრობენ, _ ხუმრობენ,  იქვე, თხილის მიმღებ პუნქტებში ... ...
  • „ბაჩონკით“ მოზიდულ წყალს ჭაში ვასხამთ, მერე ვქაჩავთ... “ : უწყლობა და ციტრუსოვანთა რთველი ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფლებში, მერიაში, ხვარბეთში და კონჭკათში, ახლა ჩვეულებრივ ციტრუსოვანთა ოქროს რთველია. ადგილობრივებს უხარიათ, რომ  წელს მანდარინის კარგი მოსავალია და კლიენტიც ბევრი მოდის. _წელს, ალბათ, ჩვენთან დეკემბრის შუა რიცხვებში ხალხს მანდარინი რეალიზებული ექნება. თუმცა,  მოკრეფილი მოსავლის ნახევარი მიაქვთ მხოლოდ.  არჩევენ. მთავრობა უნდა იბარებდეს, უკეთესი იქნებოდა. გადავყევით, შევწამლეთ. რა  რჩება მანდარინის მფლობელს? აგერ, მზევინარ ღლონტის ეზოში მოვკრიფეთ. დღიურად 35 ლარს გვიხდის. 68 ლარი ერთ ტომარა ფქვილში მივეცი. ყველაფერი გაძვირებულია. თვითონ მზევინარმა 900 ლარი აიღო გუშინ, გორელებმა წაიღეს. 7 00 ლარი მკრეფავებისთვის გადაიხადა. რა დარჩა?  ორივე მხარე წაგებული ვართ, _ გვეუბნებიან მერია -კონჭკათის საზღვარზე მცხოვრები ქალბატონები:  მანანა ვასაქძე, ფატი დოლიძე და მადონა დიასამიძე. _ მერიას წყალი საერთოდ არ აქვს. კონჭკათში ნახევარ სოფელს მაინც აქვს გაკეთებული. დავდივართ  კარდაკარ. ვიღაცის ჭაში რომ წყალი ამოვიღოთ. მოგვაქვს „ბაჩონკებით“, ვასხამთ ჩვენს ჭაში. მერე უნდა  ჩავრთოთ „ტუმბო“,  უნდა  „ავწიწოთ“  ავზში, რომ ისევ უკან სახლში,  ონკანში წამოვიდეს. ასე ძლივს ვახერხებთ ჭურჭლის გარეცხვას და საჭმელის გაკეთებას. თქვენ გეცინებათ და ასე ვართ, ასე!  ჰიგიენა იქნება ასეთ პირობებში? არც გაზია, მაგრამ უგაზოდ გავძლებთ, უწყლოდ სანამ ვიყოთ? ახლა ციტრუსოვან ბაღებში რომ ვმუშაობთ და ხელის დასაბან წყალს გამოიზოგავ, თან ამ  გაგანია პანდემიის დროს, როგორია? სოფელში მცხოვრები მოსწავლეები, რომლებიც ონლაინსწავლების რეჟიმში იმყოფებიან, ამბობენ, რომ პანდემიის პირობებში ბავშვები იჩაგრებიან, სწავლის მხრივ.  ბევრს არ აქვს ინტერნეტი და სწავლის პროცესს ძალიან ჩამორჩენილი არიან. _გარდა ამისა, ერთი სტადიონის გაკეთება არ მოხერხდა მერიაში.  გავიდოდით სტადიონზე. თუარა, კი  ვართ ტელეფონში თავჩარგული _ გვითხრეს მეთერთმეტე კლასელებმა, სანდრო ჯიჯიეშვილმა და გელა ქავჟარაძემ, მეშვიდელკლასელმა თინათინ ჯოგლიძემ. სოფელ კონჭკათში, სეზონზე ათას ტონაზე მეტ ციტრუსოვანს კრეფენ. წელს რეალიზაციის პრობლემა არ აქვთ. ადგილობრივი მკვიდრი, ირაკლი ლოდია ამბობს, რომ  ნახევარ სოფელს უწყლოდ ყოფნა უწევს.   _ბევრი რამ გაკეთდა.  სოფლის  პროგრამით  მოეწყო  გარე განათება, შუაღელის უბანში აიგო ხიდი, ხუთ ადგილზე კი, აღმართებზე, ბეტონის მონაკვეთები დააგეს. ახლა უწყლობა აწუხებს ნახევარ სოფელს  და ესეც თუ მოგვარდება, სასაყვედურო არ გვექნება, _  გვითხრა მან. კონჭკათი-მერიის საზღვარზე,  სოფლის ცენტრალური გზის გასწვრივ, დაუდევარ  ადამიანთა მიერ დაყრილია, როგორც  საყოფაცხოვრებო, ისე სამშენებლო ნაგავი. ვრცელ სტატიას ციტრუსოვან სეზონსა და სხვადასხვა პრობლემებზე, მალე ... ...
  • ნიკო ნიკოლაძის სახელობის სახლ-მუზეუმის დირექტორი კოვიდ-19-ით გარდაიცვალარამდენიმე საათის წინ, სამტრედიის ჯეოჰოსპიტალსში, რომელიც ერთი თვის წინ კოვიდკლინაკად გადაკეთდა, დიდ ჯიხაიშში ნიკო ნიკოლაძის სახელობის სახლ-მუზეუმის დირექტორი, ლია ბიბილეიშვილი გარდაიცვალა. "ერთი კვირა სახლში მკურნალობდა, კორონავირუსი დაუდასტურდა, დამძიმებული მდგომარეობით სამტრედიის სამედიცინო ცენტრში რამდენიმე დღის წინ მოათავსეს. მედიკოსებმა მისი გამოჯანმრთელება და გადარჩენა ვერ მოახერხეს, რადგან შუახანს გადაცილებულ ქალბატონს რამდენიმე თანმხლები დაავადება ჰქონდა: შაქრიანი დიაბეტი და გული ნაოპერაციები. ლია ბიბილეიშვილი დღეს დილით გარდაიცვალა. ის უდიდესი დანაკლისია არა მარტო ჩვენი მუნიციპალიტეტის, დიდი ჯიხაიშის, არამედ მთლიანად იმ საზოგადოებისთვის, ვისაც დიდი ნიკო ნიკოლაძე უყვარს და მის განვლილ ცხოვრების გზას ეთაყვანება", _ თქვა "გურია ნიუსთან საუბრისას სამტრედიის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს წევრმა, მამუკა ბიბილეიშვილმა. ლია ბიბილეიშვილი დიდ ჯიხაიშში მარტო ცხოვრობდა. მან მთელი თავისი ცხოვრება ნიკო ნიკოლაძის სახელობის მუზეუმს და დიდი ნიკოს მოღვაწეობის პოპულარიზაციას შესწირა. "გურია ნიუსი" მწუხარებას გამოთქვამს ქალბატონი ლია ბიბილაშვილის გარდაცვალების გამო და თანაუგრძნობს მის ... ...
  • დგას თუ არა გურიაში დამატებითი შეზღუდვების დაწესების აუცილებლობასაქართველოში არსებული ეპიდემიოლოგიური ვითარების გათვალისწინებით, პრემიერ-მინისტრის ხელმძღვანელობით მოქმედმა უწყებათაშორისმა საკოორდინაციო საბჭომ ქვეყანაში მოქმედი წერტილოვანი შეზღუდვების გამკაცრებისა და გაფართოების გადაწყვეტილება მიიღო. რა შეზღუდვები მოქმედებს გურიაში და დგას თუ არა ამ ეტაპზე, დამატებითი შეზღუდვების დაწესების აუცილებლობა, როგორიცაა მუნიციპალური ტრანსპორტის მოძრაობის აკრძალვა_ ამ საკითხზე „გურია ნიუსი“  სახელმწიფო რწმუნებულ ზურაბ ნასარაიას ესაუბრა. „ამ ეტაპზე დამატებით შეზღუდვებზე არ არის საუბარი. თუ ამის აუცილებლობა დადგება, შესაბამისი გადაწყვეტილებაც იქნება მიღებული. შეზღუდვებიდან რეგიონში ვრცელდება ღამის საათებში დაწესებული გადაადგილების შეზღუდვა. დღის განმავლობაში მუნიციპალური ტრანსპორტით გადაადგილება არ არის შეზღუდული”,_ გვითხრა ნასარაიამ. ნასარაიას თქმითვე, შექმნილია სპეციალური ჯგუფები, რომლებიც იმ ობიექტების მონიტორიგს ახორციელებენ, რომელთა მუშაობაც ახლად დაწესებული უწყებათაშორისი საკოორდინაციო საბჭოს გადაწყვეტილებით, შეზღუდულია ან არ არის შეზღუდული. “შესაბამისი ჯგუფებია შექმნილი, რომლებიც მიდიან და აფრთხილებენ ობიექტებს, რომლის შეზღუდვაც დაწესებულია, ვთქვათ რესტორნების, სასტუმროების და ა.შ. და იმათ, რომლებიც  არ იზღუდება, აცნობენ რეკომენდაციებს და ვალდებულებებს, რომლებიც უნდა შეასრულონ და შრომის ინსპექციის გაფრთხილების ჯგუფთან ერთად რამდენიმე დღეში დაიწყება შემოწმებები. თუ აღმოჩდება ისე რომ არ ემორჩილებიან დაწესებულ შეზღუდებს სანქციები იქნება გატარებული”,_ გვითხრა ... ...

არქივი