შევარჩიოთ ტყემლის ჯიშები და მეტი ყურადღება დავუთმოთ მის გაშენებას

ჩვენი რჩევები

შევარჩიოთ ტყემლის ჯიშები და მეტი ყურადღება დავუთმოთ მის გაშენებას

2019 სექ 10 11:32:53

ტყემლის კულტურა საქართველოში უძველესი დროიდან ხარობს და ყველა რეგიონშია გავრცელებული, ზღვის დონიდან 1600-1800 მ სიმაღლემდე. თუმცა, მისგან საწებლის მომზადება, რაც შეუცვლელია და პირველ ადგილს იკავებს ჩვენს სუფრაზე, მაინც დასავლეთ საქართველოში იღებს სათავეს.

ტყემლის არსებული ჯიშებიდან, ჩვენში კარგადაა გავრცელებული შედეგი სახეობები: გულდედავა, გაზაფხულის მერცხალი, ლენკროტი, წითელი დროშა, რიონი და სხვა. ეს დარაიონებული ჯიშები დასავლეთ საქართველოში განსაკუთრებით ბევრგან იყო გაშენებული, თუმცა, უკანასკნელი ათწლეულების მანძილზე უმიზეზოდ ამოძირკვეს, ზოგან თავისით გახმა და ბევრს ეს დღეს სანანებლად აქვს ქცეული. მით უფრო, როცა ტყემლის ნაყოფზე მოთხოვნა ყოველ წელს იზრდება.

ტყემალს ქართულ სამზარეულოში ვერაფერი ცვლის. მისი საწებელი, როგორც ვთქვით, პირველ ადგილზეა და ეს არა მარტო გემოსა და არომატის, არამედ მისი, როგორც ძალზე მარგებელი, სამკურნალო თვისებების გამოც. გარდა ამისა, ტყემლის მურაბა, კომპოტი, ტყლაპი, კვაწარახი, არაყი საყოველთაოდ ცნობილი და ყველა ოჯახის აუცილებელი ტკბილეული თუ სასმელია. მათი მომზადებაც ერთგვარ, უპირობო რიტუალურ სამზარეულო წესსაც კი ჰგავს ჩვენში.

ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის ნიადაგურ-კლიმატური მახასიათებლები სუბტროპიკული ზონის ტიპისაა, სადაც შესაძლებელია ტყემალი კარგად გაშენდეს. მით უფრო, როცა ნიადაგისადმი ტყემლის კულტურა ნაკლებმომთხოვნია და ადვილად ხარობს; ყინვაგამძლეა, უყვარს სითბო და სინათლე და მავნებელ დაავადებებსა და ავადმყოფობას კარგად უმკლავდება.

ტყემლის კულტურას, მასზე მზარდი და უპირობო მოთხოვნის გამო, მნიშვნელოვანი ყურადღება უნდა დავუთმოთ. დღეისთვის მასზე ისეთივე მოთხოვნაა ჩაბარების მხრივ, როგორც ეს იყო გასული საუკუნის ბოლო 30-40 წლის განმავლობაში.

ტყემლის მცენარე რომ გავაშენოთ, უმჯობესია, ვიცოდეთ ბევრი რამ მის შესახებ: მცენარე ფესვს კარგად ივითარებს სიღრმეში, იტანს როგორც სიმშრალეს, ისე, ნოტიო პირობებს. ადვილი მოსავლელია და საშუალოდ ერთი ზრდასრული ძირი 200 კგ და ზოგჯერ მეტ ნაყოფსაც იძლევა.

ამიტომ ფართობი, რომელზეც ტყემლის გაშენებას გადავწყვეტთ, რა თქმა უნდა, ჯერ კარგად უნდა გაიწმინდოს, შემდეგ კი მკვეთრად გავმიჯნოთ დაშორება, 3 მეტრი მანძილით მაინც. უმჯობესია, თუ შემოდგომაზე დავრგავთ, ამიტომ ახლავე უნდა დავიჭიროთ თადარიგი. თუ დარგვას ადრე გაზაფხულზე გადავწყვეტთ, იგივე პირობების მომზადება მოგვიწევს.

დარგვამდე ორმოებში შევიტანოთ ორგანული და მინერალური სასუქები, რაც ტექნოლოგიური რუკით იქნება გათვალისწინებული. როგორც ვთქვით, ტყემალი ადვილად ხარობს და მაქსიმალური ძალისხმევის გარეშეც ადვილად მოერგება გარემოს.

ახლადდარგული მცენარეების ფორმირება ხდება პირველი წლებიდანვე. ამიტომ მნიშვნელოვანია დროული მოვლითი ღონისძიებების აგროვადებში ჩატარება. პირველ წელს უნდა გადავჭრათ კარგად განვითარებული კვირტის ახლოს, რათა ვარჯმა დამახასიათებელი ფორმა მიიღოს.

ტყემლის კულტურის გაშენებისას ყურადღება უნდა მივაქციოთ ჯიშის სწორად შერჩევას, რათა მოხდეს მათი ნორმალური დამტვერიანება და რეგულარული ყვავილობა, რაც კარგი ნაყოფმსხმოიარობის პირობას იძლევა. ასევე, სწორად უნდა იქნას ჯიშები შერჩეული სიმწიფის პერიოდის ფაზების მხრივ.

ტყემალი მიზანშეწონილია, გავაშენოთ მზიან, ქარებისგან დაცულ, შედარებით მაღალ ადგილებში. თუ ქარისგან მაინც ვერ ვიცავთ, დიდ ჯაფას არ მოითხოვს ქარსაფარი ზოლის გაშენებაც. ამისთვის გამოდგება სწრაფმზარდი მცენარეები, მაგალითად: აკაცია და სხვა თაფლოვანი მცენარეები, რომელიც თავის მხრივ მეფუტკრეობის განვითარებასაც წაადგება.

 ვახტანგ სურგულაძე, სოფლის მეურნეობის აკადემიური დოქტორი




 ახალი ამბები
  • საბურთალოზე მიკროავტობუსის ამოტრიალებას მსხვერპლი მოყვათბი­ლის­ში, საბურთალოს სასაფლაოსთან ავტოსაგზაო შემთხვევას მიკროავტობუსის მძღოლი ემსხვერპლა. ავტომობილი გარე გა­ნა­თე­ბის ბოძს და­ე­ჯა­ხა და ამოტრიალდა. მძღოლი ადგილზე გარდაიცვალა, მგზავ­რი კი და­შავ­და. შინაგან საქმეთა სამინისტროს ინფორმაციით, მომ­ხდარ­თან და­კავ­ში­რე­ბით გა­მო­ძი­ე­ბა სსკ-ის 276-ე მუხ­ლის მე-6 ნა­წი­ლით მიმდი­ნა­რე­ობს, რაც ტრან­სპორ­ტის მოძ­რა­ო­ბის უსაფრ­თხო­ე­ბის ან ექ­სპლუ­ა­ტა­ცი­ის წე­სის დარ­ღვე­ვას ... ...
  • ემზარ კვიციანის ძმისშვილს ორი დღეა ეძებენ _ თბილისის ზღვაზე მოკლული მისი მეგობარიადეპუტატ  ემზარ კვიციანის თქმით, თბილისის ზღვაზე მოკლული მამაკაცი მისი ძმისშვილის ბექა კვიციანის მეგობარია. ბექა კვიციანს კი ორი დღეა ეძებენ.  ამის შესახებ მან "რუსთავი 2"- თან განაცხადა.  კვიციანი გარდაცვლილ მამაკაცსა და მის ძმისშვილს შორის, რაიმე სახის კონფლიქტს უარყოფს. "ორივეს ეძებენ ორი დღეა უკვე. ორივე არიან დაკარგულები, ჯერ არ ვიცი, არაფერი. ჩემი ძმისშვილი ორი თვის უკან ვნახე ბოლოს,  ნათესაური კავშირი აქვთ, ერთად გაზრდილები და ბავშვის ნათლიაა ჩემი ძმისშვილი მაგისი. არ ვიცი ერთად რას საქმიანობდნენ,"- განუცხადა კვიციანმა "კურიერს".  ცნობისთვის, თბილისის ზღვაზე 36 წლის მამაკაცის ცხედარი გუშინ იპოვეს. არსებული ინფორმაციით, მამაკაცი ცეცხლსასროლი იარაღითაა მოკლული. შინაგან საქმეთა სამინისტროში განაცხადეს, რომ მომხდარზე გამოძიება 236-ე მუხლის მე-3 და მე-4 ნაწილებით და 108-ე მუხლით მიმდინარეობს, რაც, შესაბამისად, ცეცხლსასროლი იარაღის მართლსაწინააღმდეგო შეძენა-შენახვა-ტარებას და განზრახ მკვლელობას ... ...
  • ლომჯარიას მიწიერ ჯოჯოხეთს მოვუწყობთ ოფისსა და სახლთან – სანდრო ბრეგაძე„ქართული მარშის“ ლიდერმა, სანდრო ბრეგაძემ, „პუბლიკასთან“ განაცხადა, რომ სახალხო დამცველმა „ქართულ მარშს“ ძალადობრივი ჯგუფი უწოდა, რის გამოც ლომჯარიამ ბოდიში უნდა მოიხადოს. წინააღმდეგ შემთხვევაში, მისი თქმით, ომბუდსმენს „მიწიერ ჯოჯოხეთს მოუწყობს“. „ქალბატონ ნინო ლომჯარიას მოუწევს პირველ რიგში საჯარო ბოდიშის მოხდა და შემდგომში თანამდებობის დატოვება. ჩვენ ვგეგმავთ გრანდიოზულ, რადიკალურ აქციას სახალხო დამცველის წინააღმდეგ. ვაძლევთ  ერთკვირიან ვადას, რომ საჯაროდ მოიხადოს ბოდიში. წინააღმდეგ შემთხვევაში, მიწიერ ჯოჯოხეთს მოვუწყობთ ოფისთან და არა მარტო ოფისთან, საცხოვრებელ სახლთანაც. თუ ოფისში დაგვემალება, ჩვენ მივალთ საცხოვრებელ სახლში“, – თქვა ბრეგაძემ. მანამდე სახალხო დამცველის მოადგილემ, გიორგი ბურჯანაძემ, განაცხადა, რომ ისინი შეხვედრაზე მზაობას გამოთქვამდნენ, თუმცა მისივე თქმით, იმ ფორმატითა და რეჟიმით, რაც ბრეგაძეს სურდა, შეხვედრა ვერ გაიმართებოდა. „ჩვენ გახსნილები ვართ შეხვედრისთვის. მან აქცია დააანონსა და განაცხადა, რომ ბოდიში უნდა მოეხდევინებინა და ბუნებრივია,  ვაცნობე, რომ ამ ფორმატითა და ამ რეჟიმში ასეთი დესტრუქციული თვალსაზრისით, ვერ მოხდებოდა შეხვედრის გამართვა და ამიტომ ვუთხარი, რომ წერილობით მოემართა, რის შესახებაც ვიმსჯელებდით და კანონით დადგენილი წესით ვაცნობებდით პასუხს“, – განაცხადა ... ...
  • საქართველო ევროსაბჭოს თავმჯდომარე ხდებასაქართველო ევროპის საბჭოს მინისტრთა კომიტეტის თავმჯდომარე ქვეყანა ხდება. როგორც ევრო საბჭოს გენერალურმა მდივანმა განაცხადა, მისი ვიზიტი საქართველოში ქვეყნის თავმჯდომარეობისთვის მომზადებას უკავშირდებოდა. „მჯერა, რომ საქართველოს თავმჯდომარეობა ძალზედ წარმატებული იქნება და ველი მინისტრის ვიზიტს სტრასბურგში, რათა 27 ნოემბერს საქართველომ თავმჯდომარეობა გადაიბაროს. მოხარული ვარ რომ საქართველომ თავის თავმჯდომარეობის პრიორიტეტებში ადმიანის უფლებების დაცვისა და კანონის უზენაესობის საკითხებთან ერთად, გარემოს დაცვის პრიორიტეტი გამოყო. საყურადღებოა, რომ თავმჯომარე ქვეყანამ პირველად გამოყო გარემოს დაცვის თემატიკა თავის პრიორიტეტებში, რაც ხაზს უსვამს თუ რამდენად მნიშვნელოვანია აღნიშნულ საკითხებზე საზოგადოების ინფორმირებულობის და გათვითცნობიერების ამაღლება“, _ განაცხადა ბურიჩმა. ბურიჩმა მაღალი შეფასება მისცა საქართველოს მიერ მიღწეულ პროგრესს კორუფციასთან ბრძოლის, გენდერულ საკითხებთან და ბავშვთა უფლებებთან მიმართებაში. გენერალური მდივანი ასევე შეეხო საქართველოსთვის ევროპის საბჭოს 2020-2023 წწ. სამოქმედო გეგმის საკითხს და აღნიშნა, რომ სამოქმედო გეგმა ძალზედ მნიშვნელოვანი ინსტრუმენტია, რომელიც საქართველო საჭიროებებს და ევროპის საბჭოს პრიორიტეტებს ასახავს. გენერალურმა მდივანმა ხაზი გაუსვა იმ ფაქტს, რომ ამ რანგში ეს მისი პირველი ოფიციალური ვიზიტია ევროპის საბჭოს წევრ სახელმწიფოში და მადლობა გადაუხადა საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრის ვიზიტის ორგანიზებისთვის. ბურიჩის თქმით, საქართველოს ორგანიზაციაში გაწევრიანების 20 წლის იუბილე შესანიშნავად დაემთხვა საქართველოს ევროპის საბჭოს მინისტრთა კომიტეტის თავმჯდომარეობას და მისი ვიზიტის ძირითადი ამოცანა საქართველოს თავმჯდომარეობის მომზადებაა. როგორც ცნობილია ევროპის საბჭოს გენერალური მდივანი ამზადებს კონსოლიდირებულ ანგარიშს „კონფლიქტი საქართველოში“, რომლის მეშვეობითაც ევროპის საბჭო ახდენს საერთაშორისო საზოგადოების ინფორმირებას საქართველოს ოკუპირებულ რეგიონებში ადამიანის უფლებების კუთხით არსებულ მდგომარეობაზე. „მოგეხსენებათ ჩვენ ვახორციელებთ ოკუპირებულ ტერიტორიებზე არსებულ მდგომარეობის მუდმივ მონიტორინგს და მინდა გამოვხატო შეშფოთება ოკუპირებულ ტერიტორიებზე უსაფრთხოებასა და ჰუმანიტარულ მდგომარეობასთან დაკავშირებით. ჩემი კონსოლიდირებული ანგარიში მიმართული იქნება არსებული სიტუაციის დამშვიდებაზე და საკითხის მშვიდობიან მოგვარებაზე, რაც მნიშვნელოვანია როგორც საქართველოსთვის, ასევე ევროპის საბჭოსთვის და ზოგადად ევროპისთვის“, _ განაცხადა გენერალურმა მდივანმა დავით ზალკალიანთან გამართულ ერთობლივ ... ...
  • რა გავლენას ახდენს დედის ტირილი ნაყოფზეორსული ქალბატონები, არავითარ შემთხვევაში არ უნდა გაანაწყენოთ. გარეგანი ფაქტორები გავლენას ახდენს ჰორმონალურ ცვლილებებზე და განწყობაზე. ამიტომ, საინტერესოა, რას იწვევს დედის ტირილი ნაყოფზე. ბავშვი მჭიდროდ არის დაკავშირებული დედასთან. ოცდამეცხრე კვირიდან ბავშვს უკვე განვითარებული აქვს შეგრძნების ორგანოები. განარჩევს სუნს, გემოს, გრძნობს სივრცეს მის გარშემო. დედა და ბავშვი ერთმანეთთან დაკავშირებულია როგორც ემოციურად, ასევე ფიზიკურად. როცა დედას უხარია, სისხლში გამოიყოფა ენდორფინი და ბავშვის განწყობაც საშვილოსნოში უმჯობესდება. ხოლო, როცა დედა ნერვიულობს ან ტირის გამოიყოფა სისხლში სტრესის ჰორმონი - კორტიზოლი. დედა უნებურად გადასცემს ამ ჰორმონს ბავშვს და შესაბამისად, ცუდ განწყობას. იმისათვის, რომ გაზარდოთ ჯანმრთელი და ბედნიერი ბავშვი, აკონტროლეთ ემოციები. დაიცავით ნეგატიური განწყობისაგან ბავშვი. ის, ასე მშვიდი და გაწონასწორბული ... ...

არქივი

ზაფრანი

როგორ გამოვავლინოთ ნიჭიერი ბავშვი

არ დაგეგმოთ შვილებს მომავალი შეეცადეთ...

აუცილებელი წასაკითხი მამებისთვის

ახალშობილს უნდა ეძინოს დედის საწოლში...

ბეკონი ჯანმრთელობისთვის სახიფათო ყოფილა

შვედი მეცნიერების მტკიცებით, ბეკონის საკვებად...

როგორ დავალევინოთ წამალი პატარას

წამლის დალევა პატარებს არ უყვართ,...

მერილინ მონროს სილამაზის საიდუმლო

 რა იყო ის საიდუმლო, რომლის...

რატომ უნდა ვხატოთ

ცოტა ხნის წინ, ამერიკელმა ფსიქოლოგებმა...

არის თუ არა თქვენ საცხოვრებელ ადგილას სასმელი წყალი?