შევქმნათ სტაბილური ეკოლოგიური პირობები თხილის ნაყოფის სრულფასოვნად ჩამოყალიბებისთვის

ჩვენი რჩევები

შევქმნათ სტაბილური ეკოლოგიური პირობები თხილის ნაყოფის სრულფასოვნად ჩამოყალიბებისთვის

2017 აპრ 13 12:16:07

თხილის კულტურამ რამდენადაც ფეხი კარგად მოიკიდა გურიაში და საქართველოს სხვა რეგიონებში, იმდენად გააფთრებით უტევს მას სხვადასხვა მავნებელი და ამიტომ, აუცილებელია, გამუდმებით მივმართოთ და ვურჩიოთ ჩვენს მეურნე, მშრომელ ადამიანებს, რომ საგაზაფხულო სამუშაოები მრავალი სახისაა და მის ხარისხიან შესრულებაზე მნიშვნელოვნადაა დამოკიდებული, თუ როგორი მოსავალი გვექნება მომავალ ზაფხულში.

როგორ უნდა შევუქმნათ თხილის მცენარეს ისეთი სტაბილური ეკოლოგიური პირობები, რომ გაზაფხულზე ნაყოფის (ბურჩხის) ჩამოყალიბების სრულფასოვანი პროცესი შედგეს?

თხილი ერთლებნიანი, გაყოფილსქესიანი, ფოთოლმცვენი მცენარეა, რომლის ერთ ძირზე მოთავსებულია, როგორც მამრობითი, ასევე მდედრობითი საყვავილე კვირტები, რომლებმაც უკვე დაიწყო მომწიფება. მომწიფებული დინგი მომზადებულია დასამტვერიანებლად. თხილის კვირტზე შეუიარაღებელი თვალითაც ჩანს ალუბლისფერი დინგის წვერო, რომელზეც მამრობითი (მოგრძო ფორმის) ყვავილებიდან ჩამოცვენილი მტვერი დაიფრქვევა, განაყოფიერდება და ნაყოფი იწყებს განვითარებას. ეს პროცესი ახლა, გაზაფხულის დასაწყისიდანვე მიმდინარეობს.

როგორც შემოდგომა-ზამთარში, ისე ახლა, გაზაფხულზე, მავნე ორგანიზმებიდან ყველაზე საშიში და თვალსაჩინოა თხილის კვირტის მეგალე ტკიპა, რომელსაც თითოეული ადამიანი უნდა ჩაუსაფრდეს!

თხილის ტოტებზე აშკარად შესამჩნევია ყვავილივით გაფურჩქნული კვირტი, ამონაზარდი, რომელსაც ნორმალური კვირტის ფორმა სრულიად დაკარგული აქვს. ამ გაბუჩქულ კვირტში მიმდინარეობს დაზიანების პროცესი, რაც საბოლოოდ იწვევს მის უნაყოფობას.

ამის გარდა, ეს კვირტი არის მავნებლის გავრცელების უდიდესი რეზერვი, რომელშიც მოთავსებულია 30 ათასი სხვადასხვა ფაზის ტკიპები (სხვადასხვა ხნოვანების პრონიმფები) ერთდროულად. თუ კვირტს შუაზე გავჭრით, მხოლოდ მიკროსკოპით დავინახავთ უამრავ წყლისმაგვარ მატლს, რომლებიც დაზიანებულ კვირტებში უამრავია და ვითარდებიან.

მეგალე ტკიპა რაკი თვალით უხილავია, ჰგონიათ, რომ საფრთხე დიდი არაა, არადა ის დღეს უპირველესი საშიშროებაა _ სულ ცოტა, სანაყოფე კვირტების 20 პროცენტი უკვე დაზიანებულია ჩვენს პლანტაციებში. სავეგეტაციო პერიოდში ამ ტკიპის თაობათა რიცხვი 6-7-ჯერ მეტია! მათი რიცხოვნობა თხილის სხვადასხვა ჯიშებზე, სხვადასხვაა. უფრო მასობრივად აზიანებს შემდეგ ჯიშებს: ბერძულა, ნემსა, შველისყურა, დედოფლისთითა... დანარჩენ ჯიშებს მეტი იმუნიტეტი აქვთ.

ახლა მავნებელთა უმეტესობა დიაპაუზაშია. ისინი ზამთრობენ სხვადასხვა თავშესაფარში და გაზაფხულის დამთავრებისთანავე გამოდიან, იწყებენ უკვე შეფოთლილი თხილის დაზიანებას.

ერთ-ერთი ახალი მავნებელი მარმარა ბაღლინჯოც, მეგალე ტკიპას მსგავსად, წუწნით აზიანებს სხვადასხვა მცენარეების ორგანოებს, მათ შორის, თხილისაც.

ახლა, როცა თხილი იწყებს შეფოთვლას, მავნებლებთან ერთად, სხვადასხვა დაავადებების თანდათან გამოჩენაც იწყება. ესაა თხილის ყავისფერი და ნაცრისფერი სიდამპლეები, თხილის ნაცარი და სხვა.

ახლა, გაზაფხულზე, მავნე ორგანიზმების წინააღმდეგ გატარებული უნდა იქნეს ბრძოლის შემდეგი მეთოდები .

1. კარანტინული ღონისძიებები: თხილის ნერგები არ უნდა გადავრგოთ დაზიანებული პლანტაციიდან ახალში, რასაც, სამწუხაროდ, ბევრი ნაკლებად ითვალისწინებს.

2. პლანტაციებს სჭირდება ხშირი დათვალიერება, რათა არ მოხდეს ახალი მავნე ორგანიზმის შემოჭრა.

3. ახალი პლანტაციის გაშენებამდე აუცილებლად ჩაატარეთ ნიადაგის ქიმიური ანალიზი.

გაითვალისწინეთ ასევე აგროტექნიკური, სანიტარულ-პროფილაქტიკური, ჰიგიენური მეთოდები: დაზიანებული ტოტების გასხვლა, ნაკვეთიდან გატანა და აუცილებელი დაწვა.

თუ ნაკვეთში გავრცელებულია თხილის ცხვირგრძელა, ის უნდა დაიტბორის წყლით, რათა ნიადაგში მოზამთრე მავნებლის ჭუპრები ასე ყველაზე ადვილად იხოცება. დიდი ყურადღება უნდა მივაქციოთ ფიზიკურ-მექანიკურ მეთოდს. ის ყველაზე ეფექტურია მავნებლის დასახოცად, იმიტომ, რომ კვირტის ღრმულებში შხამი ვერ აღწევს და ამიტომ ამ მავნებელზე შესხურებას სრული შედეგი არ მოაქვს.

ქიმიური მეთოდის ჩატარება ადრე გაზაფხულზე შესაძლებელია დაავადებების პროფილაქტიკის მიზნით, რომელიმე ფუნგიციდით, ოღონდ კონცენტრაცია დაბალი უნდა იყოს, რათა არ დაზიანდეს მდედრობითი კვირტებიდან ამოზრდილი საყვავილე დინგები, რომლებიც მცენარის ნაზი ორგანიზმებია.

გირჩევთ, საგანგებოდ დაიმახსოვროთ და გაითვალისწინოთ წინამდებარე ჩვენი რჩევები, რადგან თხილის ნაყოფის სრულფასოვანი ჩამოყალიბებისთვის სტაბილურ გარემოს მხოლოდ ასე შევქმნით. წინააღმდეგ შემთხვევაში, გასული წელიც კმარა გასახსენებლად, როცა თხილი, თავისი ნაჭუჭით, ვიზუალურად ძალიან კარგად გამოიყურებოდა, თუმცა, გული უმეტესად სოკოვანებით იყო დაავადებული, რამაც საერთო ჯამში ფასის ვარდნა და ფერმერთა ეკონომიკური ყოფის გაუარესება გამოიწვია.

ანგელინა ნიკოლაიშვილი,
ბიოლოგიურ მეცნიერებათა  აკადემიური დოქტორი




 ახალი ამბები
  • საირმის საკარანტინო ზონა მოქალაქეთა მორიგმა ჯგუფმა დატოვაიმერეთში, საირმის საკარანტინო ზონა დღეს მოქალაქეთა მორიგმა ჯგუფმა დატოვა. სასტუმროს დატოვებამდე მათ სამედიცინო შემოწმება გაიარეს. მათი წასვლის შემდეგ საკარანტინო ზონის ტერიტორიაზე, ჯანდაცვის სამინისტროს რეკომენდაციების შესაბამისად,  სრულფასოვანი სადეზინფექციო სამუშაოები ჩატარდა. საკარანტინო ზონები როგორც იმერეთში, ასევე საქართველოს სხვა მხარეებში ტურიზმის ეროვნული ადმინისტრაციის ორგანიზებითაა მოწყობილი. საკარანტინო სივრცეებში  არსებული განთავსების პირობები სრულ შესაბამისობაშია საერთაშორისო ჯანდაცვის ორგანიზაციისა და ეროვნული კანონმდებლობით გათვალისწინებულ ნორმებთან საკარანტინო სივრცეების მოწყობის შესახებ. ... ...
  • რომელი საწარმოები და ობიექტები გააგრძელებენ მუშაობას კარანტინის დროსრომელი საწარმოები და ობიექტები გააგრძელებენ მუშაობას ჩვეულ რეჟიმში - ამის შესახებ რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის მინისტრმა, მაია ცქიტიშვილმა ტელეკომპანია „იმედის“ გადაცემა „ქრონიკაში“ ისაუბრა. „აუცილებლად იმუშავებენ სააფთიაქო ქსელები და სურსათის მაღაზიები. რა თქმა უნდა სრული ხელმისაწვდომობა ექნება ჩვენს მოსახლეობას სამედიცინო მომსახურებაზე. იმუშავებენ მობილური კავშირგაბმულობის კომპანიები, ტელევიზიები, ბენზინგასამართი სადგურები ასევე საფოსტო მომსახურება იქნება ხელმისაწვდომი. ყველა ის მუნიციპალური სერვისი, როგორიც არის წყალი, დენი, გაზი. იმუშავებს სურსათის მომარაგების მთელი ჯაჭვი, რომელიც საჭიროა მაგალითად პურის საცხობები და თონეები“ - განაცხადა ცქიტიშვილმა. მინისტრის თქმით მზა კვების ობიექტები დისტანციური მიწოდების რეჟიმით იმუშავებენ, ასევე ფუნქციონირებას გააგრძელებენ მიტანის სერვისებიც. „ყველაფერი ის, რაც გარდაუვალი და აუცილებელია ჩვენი ფუნქციონირებისთვის, მასთან დაკავშირებული საქმიანობა, როგორიც არის თუნდაც სადისტრიბუციო მანქანების მოძრაობა, რომელიც არის საჭირო სასურსათო მაღაზიების უზრუნველყოფისთვის, ესეც ბუნებრივია იმუშავებს. გარდა ამისა, როდესაც უკვე ვსაუბრობთ ეკონომიკის სხვა მიმართულებებზე, სადაც შესაძლოა კითხვის ნიშნები არსებობდეს, ეს თუ ის საწარმო რამდენად სტრატეგიული მნიშვნელობისაა. ამ შემთხვევაში ასევე ჩვენ, მაგალითისთვის თუნდაც ბოლნისის და მარნეულის მუნიციპალიტეტებში, სადაც უფრო მკაცრი საკარანტინო პირობები იქნა შემოღებული, იქაც კი სოფლის მეურნეობის და ეკონიმიკის სამინისტროს მიერ იყო განსაზღვრული ის ობიექტები, მაგალითად კონცერნი „მარნეული“ რომელიც საკონსერვო პროდუქციას აწარმოებს დ აგრძელებს მუშაობას“ - განაცხადა ცქიტიშვილმა. ... ...
  • ხობის მუნიციპალიტეტში მცხოვრები 1000 ოჯახი საკვები პროდუქტების პაკეტს მიიღებს ხობის მუნიციპალიტეტში მცხოვრები სოციალურად დაუცველი 1000 ოჯახი საკვები პროდუქტების პაკეტს მიიღებს,- ამის შესახებ ინფორმაციას ხობის მუნიციპალიტეტის მერია ავრცელებს. მათივე ინფორმაციით, სამომხმარებლო პროდუქტების შესაძენად ადგილობრივ ბიუჯეტიდან 50 000 ლარამდე დაიხარჯება. ხობის მუნიციპალიტეტის მერის წარმომადგენლები სოციალურად დაუცველ ოჯახებს პროდუქტებს სახლში ... ...
  • დედაქალაქში დამატებითი შეზღუდვები წესდებაქვეყანაში შექმნილი ვითარებიდან გამომდინარე, დედაქალაქში დამატებითი შეზღუდვები წესდება. საგანგებო მდგომარეობის გამკაცრების გადაწყვეტილება კორონავირუსის გავრცელების საპრევენციო ღონისძიებების ფარგლებში, უწყებათაშორისმა საკოორდინაციო საბჭომ მიიღო. როგორც დედაქალაქის მერიის მიერ გავრცელებული ინფორმაციით, 31 მარტიდან ნებისმიერი ტიპის საზოგადოებრივი ტრანსპორტით, მათ შორის, თბილისის „მეტროპოლიტენით“ გადაადგილება იკრძალება. აკრძალვა, როგორც თბილისის მუნიციპალიტეტის, ასევე, ქვეყნის დანარჩენ ტერიტორიაზე იმოქმედებს. „აღნიშნულ პერიოდში, დედაქალაქის მასშტაბით გადაადგილება დასაშვები იქნება მხოლოდ მსუბუქი ავტომობილით, მათ შორის ტაქსით, იმ შემთხვევაში, თუ ჯანდაცვის სამინისტროს რეკომენდაციები სრულად იქნება გათვალისწინებული - ავტომანქანაში, მძღოლის ჩათვლით, უნდა მოთავსდეს მხოლოდ სამი ადამიანი. მათგან ორი ადამიანი, უნდა მოთავსდეს ავტომანქანის უკანა სავარძელზე, გარკვეული დისტანციის დაცვით. კიდევ ერთხელ შევახსენებთ ჩვენს მოქალაქეებს, განსაკუთრებით კი ტაქსის მძღოლებს, რომ მგზავრის გადაყვანის დროს, ავტომანქანის ფანჯრები დახურულ მდგომარეობაში არ უნდა ჰქონდეთ. წინააღმდეგ შემთხვევაში, შესაბამისი ორგანოები კანონის ფარგლებში იმოქმედებენ“,_ ნათქვამია დედაქალაქის მერიის მიერ გავრცელებულ ... ...
  • რა მნიშვნელოვანი შეზღუდვები წესდება ქვეყანაშისაქართველოში ხვალიდან საყოველთაო კარანტინი და ე.წ. კომენდატის საათი ამოქმედდება. ამის შესახებ განცხადება პრემიერ-მინისტრმა ცოტა ხნის წინ გააკეთა. რას ითვალისწინებს აღნიშნული მდგომარეობა ქვეყანაში, რა მნიშვნელოვანი შეზღუდვები უნდა გაითვალისწინოს მოსახლეობამ_ ამ საკითხზე „გურია ნიუსი“  ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამართლის სკოლის ასოცირებულ პროფესორს, კონსტიტუციონალისტ კოტე ჩოკორაიას ესაუბრა. „პრემიერ-მინისტრის განცხადებას ვუსმინე, რაც გულისხმობს პირველ რიგში შეზღუდვებს გადაადგილებასთან დაკავშირებით, ანუ მნიშვნელოვანი შეზღუდვებია. იკრძალება ყველა ტიპის სატრანსპორტო გადაადგილება ქალაქებს შორის, გარდა ავტომობილისა, მათ შორის თბილისში მეტროთი და ავტობუსით მგზავრობა. გადაადგილება მხოლოდ ავტომობილით არის შესაძლებელი და იქაც თავისი წესებია. 3 ადამიანზე მეტი არ შეიძლება, რომ იყოს ავტომობილში. მნიშვნელოვანი შეზღუდვა, რაც აქამდე არ იყო 3-ზე მეტი ადამიანის შეკრების შეზღუდვაა და ასევე მნიშვნელოვანი შეზღუდვა ეხება  70 წელზე მეტი ასაკის მქონე ადამიანებს, რომელთაც პრინციპში ეკრძალებათ გამოსვლა და მეოთხე, ესაა ე.წ. კომენდატის საათი. ეს არის უბრალოდ გადაადგილების შეზღუდვა, საკარანტინო შეზღუდვის კომპონენტი, როდესაც ადამიანებს ეკრძალებათ საღამოს 9-დან დილის 6-ამდე გამოსვლა. იმისთვის, რომ უფრო მარტივი აღსაქმელი ყოფილიყო ამიტომ თქვეს ე.წ. კომენდატის საათი. კომენდატის საათი ცოტა სხვა რაღაცებს მოიცავს თავის თავში, თუმცა, შინაარსით ამას ჰგავს. ე.წ. კომენდატის საათი, ნიშნავს იმასაც, რომ ადამიანებმა მგზავრობა ისე უნდა დაგეგმონ, რომ გადაადგილება არ გახორციელდეს 9 საათის მერე“,_ გვითხრა ჩოკორაიამ. საქართველოში საგანგებო მდგომარეობის რეჟიმის კიდევ უფრო მკაცრი სახით ამოქმედება კორონავირუსთან ბრძოლას ... ...

არქივი