კანაფი _ როდის მოჰყავდათ და როდის შეზღუდეს საქართველოში მისი წარმოება

კარმიდამო ჩემი

კანაფი _ როდის მოჰყავდათ და როდის შეზღუდეს საქართველოში მისი წარმოება

2018 დეკ 18 16:19:37

ისტორიულ წყაროებზე დაყრდნობით ირკვევა, რომ ჩვენი წელთაღრიცხვის პირველ საუკუნეში დასავლეთ საქართველოში უხვად მოჰყავდათ სელი და კანაფი.

რუსეთსა და საქართველოში საბჭოთა კავშირის დროს და უფრო ადრეც აწარმოებდნენ კანაფის პროდუქციას, როგორც ადგილობრივი მრეწველობისთვის, ის, საზღვარგარეთ გასატანად, სადაც ცნობილი იყო რუსული ქერელის სახელწოდებით. რუსული ქერელი მსოფლიო ბაზარზე დიდი პოპულარობით სარგებლობდა და მაღალ ფასებში იყიდებოდა, რაც ამ ნედლეულის ძვირფასი თვისებებით და მრავალმხრივ გამოყენების შესაძლებლობებით აიხსნებოდა.

მსოფლიო მნიშვნელობის სართავ კულტურათა შორის კანაფს მეოთხე ადგილი ეჭირა მსოფლიოში; კანაფის 78 პროცენტი საბჭოთა რესპუბლიკებზე მოდიოდა. ნათესების რაოდენობა მილიონ ორასიათას ჰექტარს, ხოლო მისი ბოჭკოს მსოფლიო წარმოება ექვსასი ათას ტონას შეადგენდა. აქედან მეოცე საუკუნის ოცდაათიანი წლების მონაცემებით საბჭოთა კავშირში კანაფის ნათესები ექვსასთერთმეტიათას ჰექტარს შეადგენდა, სადაც შედიოდა საქართველოს რესპუბლიკაც.

კანაფი ეკუთვნის ლაფანბოჭკოვან მცენარეთა ჯგუფს, რომლის ტოტები შეიცავს საუკეთესო სიმაგრის ბოჭკოს. მისგან მიიღება სხვადასხვა გრეხილი ნაწარმი, როგორიცაა: თოკები, თევზსაჭერი ბადეები, საზღვაო ბაგირები. იქსოვება ტომრები, აფრები, ავეჯის გადასაკრავი და სხვა უხეში ქსოვილები. ბოჭკოს გარდა, კანაფი იძლევა თესლს, რომელიც შეიცავს ცხიმოვან ზეთს, ცილებს, ნაცარს. ცხიმოვანი ზეთისგან მზადდება ოლიფა, საჭმელი ზეთი, რომელიც არ ჩამოუვარდება სელისა და მზესუმზირას ზეთს.

კანაფი, ასევე, გამოიყენება კოსმეტოლოგიაში საპნის საწარმოებლად. მისი თესლისგან მიიღება ფიტინი, რომელიც გამოიყენება მედიცინაში ნერვული სისტემის დაავადებათა სამკურნალოდ და ორგანიზმში ნივთიერებათა ცვლის გასაძლიერებლად. ზეთის გამოხდის ანარჩენები იხმარება პირუტყვისთვის, როგორც მაღალყუათიანი საკვები. ღეროს გადამუშავების შედეგად მიღებული ანარჩენები გამოიყენება ქაღალდის წარმოებაში და ორგანული სასუქის დასამზადებლად.

კანაფის ზოგიერთ ფორმა, განსაკუთრებით ინდური კანაფი, აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნებში გამოყენებულია ორგანიზმის აღმგზნები, მეტად საშიში ნარკოტიკული სასმელის "ჰაშიშის" წარმოებაში.

პროდუქციის მისაღებად კანაფის მოყვანა შესაძლებელია ყველგან, პოლარული წრიდან დაწყებული სუბტროპიკულ ზონამდე. იგი ველურად გავრცელებულია ჩრდილოეთ კავკასიაში, შორეულ აღმოსავლეთში, შუა აზიაში, ჩინეთში, ინდოეთში, თურქეთში, ირანში, იტალიაში და სხვა.

კანაფი ეკუთვნის კანაფისებრთა ოჯახს, რომელიც ორი გვარისგან შედგება: კანაფის (Connabis) და ჰემულუსის (Humulus). ორივე წარმომადგენელია, როგორც ველური ფორმით, ასევე კულტურაში. ორივე გვარი გავრცელებულია, როგორც აზიაში, ისე ევროპაში, ყოფილი საბჭოთა კავშირის ტერიტორიაზე, ჩრდილოეთ არხანგელსკამდე და სამხრეთით, კავკასიის ჩათვლით. კანაფის გვარი შეიცავს უფრო მაგარ ბოჭკოს, ვიდრე ჰუმულუს გვარის მცენარეები. ყვავილედში აგროვებენ განსაკუთრებულ ნივთიერებას _ ლუპულინს, რომელიც შეიცავს ალკალოიდებს, მწარე ფისს, ეთეროვან ზეთებს, ფოსფოროვან მჟავას და სხვა ნივთიერებებს, რომელიც აძლევს მას სამედიცინო და ნარკოტიკულ თვისებებს, აგრეთვე, როგორც სტიმულატორის ლუდის საფუარზე, გამოიყენება ლუდის წარმოებაში.

კანაფის გვარი უძველესი წარმოშობისაა, მისი სამშობლო ცენტრალური აზიაა. შედგება ორი სახეობისგან _ ჩვეულებრივი კანაფი და ინდური კანაფი, რომლებიც გამოყენების მიხედვით განსხვავდებიან ერთმანეთისგან. პირველი ძირითადად გამოიყენება, როგორც ტექნიკური კულტურა სართავი მრეწველობისა, მეორე კი როგორც ტექნიკური კულტურა _ "ჰაშიშის" წარმოებისთვის, აგრეთვე, სამედიცინო მიზნით.

Connabis sativa L _ სამხრეთული კანაფის ჯგუფის წარმომადგენელია. ერთწლიანი, ბალახოვანი, ბოჭკოვანი მცენარეა. ღერო სწორმდგომი, ოთხ მეტრამდე სიმაღლის მცენარეა. ფოთლები დანაკვთული, მწვანე, ღეროს ქვედა ნაწილზე მოპირდაპირედ, ხოლო ზედა ნაწილზე მორიგეობით არის განლაგებული, დამახასიათებელი ხერხკბილა ფოთოლაკებით. იგი ორბინიანი მცენარეა _ მდედრობითი და მამრობითი. მამრობითი მცენარეები 10-15 სანტიმეტრით უფრო მაღალია, ვიდრე მდედრობითი. ერთსქესიანი პატარა ზომის მდედრობითი ყვავილები შეკრებილია თავთავისებრ ყვავილედში და ფოთლის იღლიაში სხედან. მამრობითი ყვავილები შეკრებილია მტევნისებრ ყვავილედში. ორივე სქესის მცენარე ერთდროულად ყვავილობს. მამრობითი მცენარე ყვავილობის შემდეგ ამთავრებს სიცოცხლის ციკლს და ხმება. მდედრობითი კი ყვავილობის შემდეგ განაგრძობს ზრდას, დაიყვავილებს, მოამწიფებს თესლს და მამრობით მცენარეზე ერთი თვით მეტ ხანს ცოცხლობს და შემდეგ ხმება. ნაყოფი ერთთესლიანი კაკლუჭაა. კანაფის მოსავლის აღება ერთდროულად არ ხდება. სპეციალური კომბაინის საშუალებით იჭრება მამრობითი ეკზემპლარი ფესვის ყელთან. მდედრობითი კი იჭრება მაშინ, როდესაც თესლის უმეტესი ნაწილი მომწიფებულია, დილის ან საღამოს საათებში, როცა მაღალი ტენიანობის გამო თესლი ნაკლებად ცვივა. მოჭრილი ღეროები იკვრება კონებად და შრება.

კანაფი იზრდება ჭარბტენიან ნიადაგზე. სინათლეს, საკვებ ელემენტებს და და ტენს დიდ მოთხოვნილებებს უყენებს, რაც ამ მცენარის ბიოლოგიური თავისებურების შედეგია. მრავლდება თესლით და ვეგეტატიურად.

ინდური კანაფი (Conabis indico L) _ ნელამზარდი, ერთნახევარი სიმაღლის ერთწლიანი მცენარეა. ძლიერ დატოტვილი ღეროთი, პატარა ფოთლებით, პატარა მუქი ფერის კაკლუჭა ნაყოფებით. მართალია, ღერო შეიცავს ბოჭკოს, მაგრამ როგორც ბოჭკოს მომცემი მცენარე არ გამოიყენება. გამოიყენება მხოლოდ, როგორც ნარკოტიკული მცენარე "ჰაშიშის" წარმოებაში და სამედიცინო მიზნით.

როდის შეიზღუდა დასავლეთ საქართველოს სუბტროპიკულ ზონაში კანაფის კულტივირება?

ეს თანდათანობით მოხდა მეოცე საუკუნის ოცდაათიანი წლებიდან. ათას ცხრაას ოცდაცხრამეტ წელს არც ერთ გოჯა მიწაზე აღარ დაითესა. ასეთი იყო ხელისუფლების ნება. სამაგიეროდ, დასავლეთ საქართველოს სუბტროპიკული ზონის ნიადაგები სრულად იქნა ათვისებული ისეთი ძვირფასი მრავალწლიანი კულტურების ქვეშ, როგორიცაა ჩაი, ციტრუსები და სუბტროპიკული ტექნიკური კულტურები: დაფნა, ევკალიპტი, ტუნგო, ბამბუკი, ვარდი, გერანი, რეჰანი და სხვა მრავალი. სასურველია, საქართველომ დღესაც ეს გეზი აირჩიოს.

 ცისანა ქაშაკაშვილი,
სოფლის მეურნეობის ასოცირებული დოქტორი




 ახალი ამბები
  • დვალი და აქიმიძე: “სამართლიანობა აღდგება, როცა “რუსთავი 2″ დამფუძნებლებს დაუბრუნდებათ”“რუსთავი 2”-ის დამფუძნებლებიs დავით დვალისა და ჯარჯი აქიმიძის განცხადებით, “სამართლიანობა აღდგება მხოლოდ მაშინ, როდესაც უკანონოდ წართმეული და პარტიულ სამსახურში ჩაყენებული “რუსთავი 2” დაუბრუნდება მის დამფუძნებლებს“. ასე ეხმიანებიან დამფუნებლები არხის საკითხზე სტრასბურგის გადაწყვეტილებას.   „სტრასბურგის ადამიანის უფლებათა ევროპულმა მიუკერძოებელმა სასამართლომ კიდევ ერთხელ და კატეგორიულად დაადასტურა, რომ “რუსთავი 2”-ის დღევანდელ მფლობელებს არაკანონერად და ბანდიტურად აქვთ მითვისებული ჩვენს მიერ დაფუძნებული, ერთ დროს დამოუკიდებული და თავისუფალი ტელევიზია. ვულოცავთ ქიბარ ხალვაშს ამ მნიშვნელოვან გადაწყვეტილებას. ამასთანავე, კატეგორიულად ვთვლით – სამართლიანობა აღდგება მხოლოდ მაშინ, როდესაც უკანონოდ წართმეული და პარტიულ სამსახურში ჩაყენებული რუსთავი 2 დაუბრუნდება მის დამფუძნებლებს“,- ნათქვამია მათ განცხადებაში.  ცნობისთვის: ადამიანის უფლებათა ევროპულმა სასამართლომ “რუსთავი 2”-ის საქმეზე ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის არცერთი მუხლის დარღვევა არ დაადგინა. ამასთან, სტრასბურგის სასამართლომ აღარ დატოვა ძალაში დროებითი ღონისძიება, ანუ საქართველოს უზენაესი სასამართლოს აღსრულების შემჩერებელი მექანიზმი აღარ იარსებებს, რაც ნიშნავს, რომ ტელეკომპანია ქიბარ ხალვაშს გადაუფორმდება, როგორც ეს გადაწყვეტილება სამი ინსტანციის სასამართლომ მიიღო საქართველოში. მხარეებს სტრასბურგის სასამართლოს გადაწყვეტილების დიდ პალატაში გასაჩივრებისთვის სამთვიანი ვადა აქვთ. თუ გადაწყვეტილება აღნიშნულ ვადაში არ გასაჩივრდა, სამი თვის შემდეგ ძალაში შევა. წყარო: info ... ...
  • „ქიბარ ხალვაში საერთოდ არ მაინტერესებს" _ ნიკა გვარამია„ქიბარ ხალვაშის განცხადება ამ წუთში საერთოდ არ მაინტერესებს, - ასე გამოეხმაურა სამაუწყებლო კომპანიის გენერალური დირექტორი ნიკა გვარამია ქიბარ ხალვაშის განცხადებას, რომლის მიხედვითაც ნიკა გვარამიამ თანამდებობა დაუყოვნებლივ უნდა დატოვოს.  „ქიბარ ხალვაშის განცხადება ამ წუთში საერთოდ არ მაინტერესებს... ლონდონის არბიტრაჟი ხომ აგიხსენით რაც არის, ბერკეტი ამაზე უკეთესი არ არსებობს, ჯერ უნდა მოხდეს ჩემი დაკმაყოფილება და მერე არის შესაძლებელი განთავისუფლება. საჯარო რეესტრმა უნდა უთხრას უარი, იმიტომ, რომ მას აქვს ეს კონტრაქტი და ეს კიდევ მორიგი კანონდარღვევა იქნება დანაშაულებრივი გზით. ეს ძალიან სენსიტიური საკითხია და უკავშირდება არა მხოლოდ მედიას, როგორც კომპანიას, არამედ მის სარედაქციო დამოუკიდებლობას. თუ თეა წულუკიანი გადაწყვეტს, რომ ერთ შემთხვევაშიც დაარღვიოს პირდაპირ და ღიად მედიის უფლებები და შესაბამისად, შეარყიოს მისი სარედაქციო დამოუკიდებლობა, მეორე შემთხვევაშიც გადაწყვეტს, რომ დაარღვიოს კომპანიის უფლება და უკვე პირდაპირ დაარტყას სარედაქციო პოლიტიკის გარანტიად მოცემულ კონტრაქტს, პირდაპირ უნდა ვთქვათ, რომ ეს ორჯერ ჩადენილი დანაშაულია... ქიბარ ხალვაში ჯერჯერობით, არ არის არავინ, მისი რეგისტრაცია არ მომხდარა და ვერც მოხდება, გადაწყვეტილების თანახმად, ჯერ არის სამთვიანი ვადა გასაჩივრების, მერე გასაჩივრება და იმედი გვაქვს, რომ მერე განხილვა და ამ გადაწყვეტილების გაუქმება,“ - განაცხადა ნიკა გვარამიამ.  ... ...
  • შემთხვევით არ მაცვია კამუფლიაჟი... ომი თუ იქნება, ჩვენ ვიომებთ" _ ნიკა გვარამიაომი თუ იქნება, ჩვენ ვიომებთ“ - ეს განცხადება სამაუწყებლო კომპანია „რუსთავი 2“-ის გენერალურმა დირექტორმა, ნიკა გვარამიამ გააკეთა. მისი თქმით, პოსტს მხოლოდ იმ შემთხვევაში დატოვებს, თუკი ამას სამაუწყებლო კომპანიის თანამშრომლები ჩათვლიან საჭიროდ. მანამდე, ნიკა გვარამიას თქმით, ის არ აპირებს დატოვოს კომპანია და ის ბიძინა ივანიშვილს გადასცეს. „რუსთავი 2"-ის თანამშრომლებმა უნდა განსაზღვრონ მთავარი. მხოლოდ მათ გადაწყვეტილებას და დამოკიდებულებას იმგვარს, რომ მე ჯობია რომ წავიდე, დავემორჩილები, სხვაგვარად, ჩემი გათავისუფლება შეუძლებელია ამ ეტაპზე. მარგამ მათ გადაწყვეტილებას, ადამიანურს, აუცილებლად დავემორჩილები, თუ ესე ჩათვლიან საჭიროდ. ვიდრე ეს გადაწყვეტილება მათ არ მიუღიათ და არც ვიცით რა გადაწყვეტილება მიიღეს და ალბათ იტყვიან, მე მათ მაგივრად ვერაფერს ვერ გეტყვით, მანამდე მე არ ვაპირებ "რუსთავი 2"-ის ბიძინა ივანიშვილისთვის გადაცემას. ქიბარ ხალვაშს საერთოდ არ განვიხილავ აქტორად, "რუსთავი 2-"ის მოწინააღმდეგე, ჩემი, ჩემი კოლექტივის, ჩემი კოლექტივის სარედაქციო დამოუკიდებლობის, ჩემი უმაღლესი კვალიფიკაციის დასავლურ ფასეულობებზე მომუშავე ჟურნალისტების და ყველა დანარჩენის, ვინც ამ კომპანიაშია, ბიძინა ივანიშვილისთვის უფლების მიცემას, რომ ეს ყველაფერი გასრისოს ერთ დღეში, არ ვაპირებ. არც შემთხვევით არ მაცვია კამფულიაჟი, პირდაპირ გეუბნებით, სრულიად შეგნებულად ვაკეთებ განცხადებას, ომი თუ იქნება, ჩვენ ვიომებთ“, - განაცხადა ნიკა გვარამიამ. ევროსასამართლომ "რუსთავი 2"-ის საქმეზე გადაწყვეტილება ცოტა ხნის წინ ... ...
  • "ეს იყო ქონებრივი დავა, თქვენ შეგიძლიათ ახალი ტელევიზია გააკეთოთ"- აკაკი ზოიძე რ2-ის საქმეზესტრასბურგის სასამართლოს გადაწყვეტილებას "რუსთავი 2"-ის საქმეზე უმრავლესობის წევრების შეფასებები მოყვა. საპარლამენტო უმრავლესობის ერთ-ერთი დეპუტატი, აკაკი ზოიძე დარწმუნებულია, რომ "რუსთავი 2"-ში გამოხატვის თავისუფლება არავის შეეზღუდება. მისი თქმით, ეს იყო ქონებრივი დავა. რაც შეეხება "რუსთავი 2"-ის ჟურნალისტებს, მათ შეუძლიათ ახალი ტელევიზია გააკეთონ. „უხერხულია, როდესაც ვმსჯელობთ იმაზე, რომ დღეს ამ გადაწყვეტილებით რაიმე გამოხატვის თავისუფლება შეიზღუდება. მით უმეტეს, თქვენი, შეიძლება, ასევე, ახალი ტელევიზიის მეშვეობითაც გააკეთოთ იგივე. დღეს ახალი ტელევიზიის გახსნას არაფერი წინააღმდეგობა არ აქვს. ეს იყო ქონებრივი დავა, რომელსაც არაფერი გამოხატვის თავისუფლებასთან კავშირი არ აქვს,“-განაცხადა აკაკი ზოიძემ. უმრავლესობის დეპუტატის თქმით, მას სურს, რომ "რუსთავი 2" კრიტიკულ მედიად დარჩეს. "რუსთავი 2" ჩემთვის მიუღებელი არასოდეს ყოფილა, _ განაცხადა ... ...
  • „ამ გადაწყვეტილებამ მურუსიძის სასამართლოს ლეგიტიმაციაც კი მოახდინა" - გვარამია„ამ გადაწყვეტილებამ მურუსიძის სასამართლოს ლეგიტიმაციაც კი მოახდინა" - ეს განცხადება, "რუსთავი2"-ის გენერალურმა დირექტორმა გააკეთა. ნიკა გვარამია ამბობს, რომ სტრასბურგის სასამართლოს გადაწყვეტილება სამართლებრივად სკანდალურია. „ძალიან ვწუხვარ იმაზე, რომ ციტატებად ხალხში დაბნეული ყველაზე ნათელი და სკანდალური ხელისუფლების მიერ ორკესტრირებულ საქმეზე, მაგალითად, დედა ოჯახის წევრი არ არის, ურთმელიძეზე, სასამართლომ მიკერძოების ნიშნები ვერ იპოვა, კიდევ კარგი დატოვა გასაჩივრების შესაძლებლობა. კიდევ ერთხელ იუსტიცის მინისტრს მივმართავ, ჩაატარეთ ღია ადმინისტრაციული წარმოება და მერე ამას მოჰყვება ყველა სხვა სამართლებრივი გზა. მარტო თუ მიიღებთ გადაწყვეტილებას და მით მეტეს არასწორს, დაარღვევთ საქართვლოს კანონმდებლობას და ჩაიდენთ თანამდებობრივ დანაშაულს,“ - აღნიშნა ... ...

არქივი

კარმიდამო ჩემი

პიტნის სამკურნალო თვისებები

ამ საოცრად სურნელოვანი და არომატული...

"ჩემი პატარა ვენეცია" მაქვს" _ რას საქმიანობს 80 წლის პურის...

ამირან პეშკოვი ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ...

როგორ ვკვებოთ ქათამი, რომ საუკეთესო კვერცხი მოგვცეს

სოფლის პირობებში, როცა შინაურ ფრინველს...

"საქართველოში მოყვანილი მანდარინის ჩირი მსოფლიოში საუკეთესოა"

ოზურგეთში, სოფელ გურიანთაში მცხოვრები იუზა...

დედამიწაზე სიცოცხლის წარმოშობის საიდუმლო

ბრიტანელმა სწავლულებმა, შესაძლოა, გახსნან მეცნიერების...

ეკონომიური დიეტა

ამბობენ, სწორად შერჩეული რაციონი ძვირი...

რა რაოდენობის მარილი გვჭირდება დღეში

მარილი აუცილებელია, რომ ორგანიზმმა სწორად...

წიწიბურა წნევას არეგულირებს

წიწიბურა ადამიანისთვის ძალიან სასარგებლო და...
ზაფრანი

ახალგაზრდობის შენარჩუნებისთვის

ჰარვარდის უნივერსიტეტის ექიმები, დევიდ სინკლერის...

ქსოვა სტრესს ხსნის

ექიმები ქსოვას ნამდვილ წამალს უწოდებენ,...

რაზე მეტყველებს ადამიანის ნაწერი

სპირალი, წრეები - სხვების პრობლემები...

რა უნდათ ქალებს მამაკაცებისაგან?

მამაკაცები ხშირად ამბობენ, რომ ვერ...

კითხვები, რომელიც აფრთხობს მამაკაცს

მამაკაცები მეტად მგრძნობიარე და ადვილად...

ქალმა არ მოინდომოს თორემ...

ძალიან ბევრი ფიქრობს, რომ ქალმა...