უნდა გავაჩაღოთ ხელოვნურად შექმნილი დამღუპველი ტენიანობის წინააღმდეგ ბრძოლა

კარმიდამო ჩემი

უნდა გავაჩაღოთ ხელოვნურად შექმნილი დამღუპველი ტენიანობის წინააღმდეგ ბრძოლა

8 აგვ. 2019, 13:14:07

არაერთხელ გამოთქმულ თვალსაზრისს, ბუნებაში ადამიანის მიერ უხეშად ჩარევის შედეგად წარმოქმნილ მაღალი ტენიანობის თაობაზე, რაც ძირითადად დატბორვის მქონე ობიექტების მშენებლობითაა გათვალისწინებული, კიდევ ერთხელ მივუბრუნდები, რადგან მოახლოებულ საფრთხეს კარგად მაინც ვერ აცნობიერებენ ადამიანები.

ამ მავნეობის გასამჟღავნებლად ცნობილი თხილის სიდამპლე ყველაზე ღია პროცესი აღმოჩნდა და კარგა ხანია, არა მარტო თხილი, გახმობის პირასაა მისული ფლორის ძვირფასი ჯიშები აჭარა-გურიის მხარეში. სწორედ მაღალი ტენის გამო ხდება ეს და ამას არაერთი მეცნიერი და ექსპერტი ადასტურებს.

გავრცელებული ინფორმაცია იმის შესახებ, რომ წელს თხილის ნაყოფი საკმაოდ გაუმჯობესებულია და სიდამპლე ნაკლებად შეიმჩნევა, ეს მხოლოდ შეწამვლის და კარგი ამინდების გამო არ მომხდარა. ვინმეს შესაძლოა გაეღიმოს, მაგრამ, ტენიანობის დაწევაზე ჩვენს მხარეში ამ პერიოდში ძალიან კარგად იმოქმედა შუახევის მუნიციპალიტეტში 187 მეგავატიანი დატბორვის მქონე ჰესის გაჩერებამ. ის გვირაბის ჩამონგრევის გამო დაცალეს და დღეისთვის არ მუშაობს. ამავე დროს წელს კარგი ამინდებია და ამავე დროს არ არის ძალიან მაღალი სიცხეები, რაც წყლის ნაკლები რაოდენობით აორთქლებას ნიშნავს.

მრავალი წელია პრობლემას ვაკვირდები და დარწმუნებული ვარ, რომ თხილის ლპობის უმთავრესი მიზეზი არის ბუნებაში ადამიანის მიერ ბარბაროსული ჩარევა და თავს ნუ დავიმშვიდებთ, რომ წელს თხილის ხარისხი გაუმჯობესდა წამლობის გამო.

ნება მიბოძეთ, ცოტა უკან მივბრუნდეთ და გავიხსენოთ 1980, 1990 და 2000 წლები, როცა ავაშენეთ ენგურჰესი, სათევზე მეურნეობები. ამ ყოველივემ, ჩვენდა შეუმჩნევლად, დამანგრევლად იმოქმედა გარემოზე და დღეისთვის ძალიან ცუდად ხარობს ან არ ხარობს ბალი, კომში, ანალოგიური შეიძლება ითქვას ხეჭეჭურ მსხალზე, რომელიც გურიაში უპრობლემოდ ხარობდა. ქლიავს და ატამსაც ძალიან უჭირს უკვე გურიაში.

სამწუხაროდ, ექსპერტთა მიერ არ იქნა გათვალისწინებული ბუნებაში უკვე არსებული პრობლემები მაღალი ტენიანობის მიმართულებით, რამაც მოგვიტანა ფატალური შედეგები არა მარტო თხილთან დაკავშირებით, არამედ ნებისმიერ მცენარესთან მიმართებაში. კარგად ვხედავთ უკვე ყოველ სეზონზე, თანდათან როგორ ნადგურდება საკარმიდამო ნაკვეთებში კარალიოკი, ვაშლი, მსხალი, ხდება ხეების უფრო დახავსიანება და ფოთლების სიყვითლე, წვეროების წახმობა, მცენარის ვარჯზე კანის დახეთქვა. და ასეთი სურათი მხოლოდ საკარმიდამო ნაკვეთებში არ გვაქვს _ ტყეებს გავხედოთ და ვნახავთ საგანგაშო მდგომარეობას. მაგალითად, მე არაერთხელ დავაკვირდი და მოვიარე ტყეები ძიმითის და ნასაკირალის განაპირას _ იქ ხმება და ნადგურდება წაბლი, აკაცია, რცხილა და არაერთი სხვა მცენარე.

ჩაის კულტურა, რომელიც განსაკუთრებით გამძლეა ტენიანობის მიმართ, ამოძირკვას რაც გადაურჩა, იმ ნაწილზეც, ფოთლებზე ბევრგან შეიმჩნევა ყვითელი, მსხვილი წერტილები.

როცა აგრონომები, ბიოლოგები თუ არაერთი მეცნიერი და ექსპერტი ხშირ შემთხვევაში, თხილის კულტურის ირგვლივ შექმნილ პრობლემას უკავშირებენ ჩაის ნამყოფ ნიადაგებზე თხილის გაშენებას, ეს მიდგომა არასწორია. პირველად თხილი ადამიანებმა არა ჩაის ნამყოფ, არამედ სხვა თავისუფალ ნიადაგზე გააშენეს და პრობლემამ იქაც იჩინა თავი და უფრო ადრეც, ვიდრე ჩაის ნამყოფ ნიადაგზე.

ხმება და ჭრაქის ავადმყოფობით ბევრად უფრო უარესად ავადდება ბოსტნეული კულტურები: კვახი, ლობიო, სიმინდი...

ხელოვნურად შექმნილმა მაღალმა ტენიანობამ, განსაკუთრებით მეოთხე წელია, ფატალური შედეგები თანდათან მოიტანა და მოაქვს, რაც პრაქტიკულად სოფლის მეურნეობას ჩამოშლით ემუქრება. ეს პირველ რიგში თხილის, მარჩენალი კულტურის განადგურებაში გამოიხატება. ნებისმიერ მცენარეს, ადამიანის მსგავსად, გააჩნია საშუალო სიცოცხლის ხანგრძლივობა და დღეისთვის შექმნილ არანორმალურ პირობებში, მაღალი ტენიანობის პირობებში მცენარეები, ასე ვთქვათ, ადრე "ხუცდებიან" და ნადგურდებიან. ამის გამო უნდა დავფიქრდეთ, ტურიზმიც კი ჩამოიშლება ასეთ პირობებში, სასმელი წყლებიც შემცირდება და გაუდაბნოებისკენ წავა გარემო.

ყველა პატრიოტი, ყველა თანამდებობის პირი თუ მეცნიერი, სხვადასხვა სფეროში მოღვაწე ადამიანი ვალდებულია, მოითხოვოს სათანადო ექსპერტიზა, რა იწვევს მცენარეთა სამყაროს მასობრივ განადგურებას, ეკოციდს. შემდგომ ამისა მოითხოვონ ხელოვნური დატბორვების დემონტაჟი. უფრო მეტიც, თუ ჩვენ გვინდა ტურიზმის და სოფლის მეურნეობის განვითარება, მწვანე საფარი და სხვა სიკეთეები, გლობალური დათბობის გათვალისწინებით, ჩვენ იმაზე ნაკლები დატბორვა უნდა გვქონდეს (ჰესები იქნება ეს თუ სათევზე მეურნეობები), რაც გვქონდა მე-20 საუკუნის დასაწყისში.

იკითხავთ, რა უნდა ვქნათ, არ გვინდა ეს ყველაფერი? თუმცა, შესაძლებელია, სათევზე მეურნეობების დახურულ სივრცეში გადატანა, საიდანაც აორთქლება არ მოხდება. ასევე, დატბორვის მქონე ჰიდრორესურსების ნაცვლად, მხოლოდ ჩამონადენზე ჰესების შეძლებისდაგვარად ფუნქციონირებაც არის შესაძლებელი.

 ბენო თოდუა, ჩოხატაური




 ახალი ამბები
  • რა შემთხვევაში შემცირდება ინფიცირების გავრცელებამთავრობის სხდომაზე პრემიერმა  ისაუბრა ვირუსის მართვის პროცესთან დაკავშირებით და აღნიშნა, რომ ადაპტაციის და მართვის ეტაპი, რომელზეც დღეს ქვეყანა იმყოფება, მოითხოვს მეტ პასუხისმგებლობას თითოეული მოქალაქისგან. პრემიერმა ისაუბრა უსაფრთხოების წესების დაცვის მნიშვნელობაზე და აღნიშნა, რომ  იმ შემთხვევაში, თუ მოქალაქეების 90% ატარებს პირბადეს, ინფიცირების გავრცელება 70 %-ით შემცირდება. „გუშინ, ბოლო 24 საათის განმავლობაში მსოფლიოში დამყარდა კიდევ ერთი ახალი ანტირეკორდი და 400 000-ზე მეტი ახალი ინფიცირებულია მსოფლიოში და საერთოდ, ინფიცირებულების ჯამმა გადააჭარბა 41 მილიონს. ევროპის ბევრ ქვეყანაში დამყარდა ანტირეკორდები და საქართველოშიც ჩვენც ინფიცირების მნიშვნელოვანი ზრდა გვაქვს. ადაპტაციის და მართვის ეტაპი, რომელზეც ჩვენ დღეს ვიმყოფებით, მოითხოვს მეტ პასუხისმგებლობას თითოეული ჩვენგანისგან. საყოველთაოდ ცნობილია, რამდენად ეფექტიანია ელემენტარულად, ნიღბის ტარება. დღესაც გვქონდა საუბარი ეპიდემიოლოგებთან და იმ შემთხვევაში, თუ ჩვენი მოქალაქეების 90% ატარებს პირბადეს, ინფიცირების გავრცელებაა 70 %-ით მცირდება“, - განაცხადა გიორგი გახარიამ. მთავრობის მეთაურმა მოქალაქეებს კიდევ ერთხელ მოუწოდა, დაიცვან რეგულაციები და იზრუნონ ერთმანეთზე. „გლობალური პანდემიის წინააღმდეგ ვერავინ უფრო ეფექტური ინსტრუმენტი ვერ გამოიგონა, ვიდრე პირბადე, სოციალური დისტანცია და ელემენტარული ჰიგიენის დაცვა. ამიტომ, ჩვენ ყველამ ერთად უნდა ვიზრუნოთ ერთმანეთზე და დავიცვათ ეს წესები, წინააღმდეგ შემთხვევაში, ინფექციის გავრცელება იქნება სწრაფი და მეტ ზიანს მიაყენებს როგორც ჩვენს ეკონომიკას, ასევე ჩვენს მოქალაქეებს. ამიტომ, უკეთ უნდა ვიზრუნოთ ერთმანეთზე, მეტი პასუხისმგებლობა გამოვაჩინოთ და პირველ რიგში, უნდა ვიზრუნოთ ჩვენს ხანდაზმულ მოხუცებზე, რამეთუ, ისინი არიან პირველ რიგში რისკის ჯგუფში“, - განაცხადა გიორგი ... ...
  • 56 წამი იმის შესახებ, რატომ უნდა შემოხაზოთ 56 - გურიის დეპუტატობის კანდიდატი გიორგი სიორიძე! 56 წამი იმის შესახებ, თუ რატომ უნდა შემოხაზოთ 56 _ “ლელო საქართველოსთვის” გურიის მაჟორიტარი დეპუტატობის კანდიდატი, გიორგი სიორიძე. ... ...
  • თიბისის სტუდენტური პროგრამა - „თიბისი კემპი" გრძელდება (R)თიბისის სტუდენტური პროგრამის - „თიბისი კემპის" მეორე ნაკადი დაიწყო. „თიბისი კემპი" ფინანსების ფაკულტეტის IV კურსის სტუდენტების სასწავლო პროგრამაშია ინტეგრირებული და მსურველებისთვის მასში ჩართვა ნებაყოფლობითია. სტუდენტები მთელი სემესტრის განმავლობაში პროგრამის სხვადასხვა ეტაპს გაივლიან. პირველ ეტაპზე თიბისი კაპიტალის საჯარო ლექციებს დაესწრებიან. შემდეგ შეხვედრაზე ერთად განიხილავენ ბიზნეს-ქეისებს, რომლებიც მათ დავალებასთან იქნება კავშირში. ბოლო ეტაპზე კი ჟიურის წინაშე, რომელიც თიბისი კაპიტალის მენეჯმენტისგან შედგება, საბოლოო საინვესტიციო პროექტს წარადგენენ. არსებული ვითარებიდან გამომდინარე, ყველა შეხვედრა ონლაინ რეჟიმში გაიმართება. ჟიურის რჩეულ 2 გუნდს სპეციალური ჯილდო - თიბისის აქციები გადაეცემა. პროექტში ამ ეტაპზე 12 უნივერსიტეტია ჩართული: ·       თავისუფალი უნივერსიტეტი ·       საქართველოს აგრარული უნივერსიტეტი ·       კავკასიის უნივერსიტეტი ·       ბიზნესისა და ტექნოლოგიების უნივერსიტეტი (BTU) ·       ქართულ-ამერიკული უნივერსიტეტი ·       ევროპის უნივერსიტეტი ·       ქუთაისის საერთაშორისო უნივერსიტეტი ·       საზოგადოებრივ საქმეთა ინსტიტუტი (GIPA) ·       შავი ზღვის უნივერსიტეტი ·       ნიუ ვიჟენ უნივერსიტეტი ·       გრიგოლ რობაქიძის სახელობის უნივერსიტეტი ·       საქართველოს უნივერსიტეტი პროექტი თიბისისთვის ისეთ პრიორიტეტულ მიმართულებებს აერთიანებს, როგორებიცაა ახალი თაობა და განათლება. პროგრამის მიზანი ახალგაზრდებში საინვესტიციო საბანკო საქმის პოპულარიზებაა. პროექტის ფარგლებში, სტუდენტები რეალურ სამუშაო გამოცდილებას მიიღებენ, უკეთ გაეცნობიან ფინანსურ ბაზრებსა და ინვესტორების მოლოდინებს. ... ...
  • რას გვპასუხობენ ქობულეთში მომხდარ ძარცვაზე, ადგილობრივი ხელისუფლების წარმომადგენლები„გურია ნიუსი“  ქობულეთში მომხდარ „საქართველოს ბანკის“ ინკასატორის ძარცვასთან დაკავშირებით, ადგილობრივი ხელისუფლელბის  წარმომადგენლებს ესაუბრა. კითხვაზე, თუ იციან მოხდარის  შესახებ და დამატებით რაიმე ახალ დეტალებს ხომ არ ფლობენ, ქობულეთის საკრებულოს თავმჯდომარემ, დავით მჭედლიშვილმა გვითხრა, რომ ის ერთ-ერთ სოფელში შეხვედრაზე იმყოფებოდა და მომხდარის შესახებ არ იცის: _არ ვიცი ამ ფაქტის შესახებ. გასული ვიყავი ერთ-ერთ სოფელში, საბავშვო ბაღის მშენებლობაა და იქ ვიმყოფებოდი.   ახლა ვბრუნდები უკან, _ გვითხრა მან. _მე ვერაფერს გეტყვით, მიმართეთ შსს-ს პრესსამსახურს, ბოდიშს გიხდით, - გვითხრა ქობულეთის   მერიის ადმინისტრაციული სამსახურის უფროსმა, გივი ... ...
  • შსს ქობულეთში მომხდარ ძარცვაზე "გურია ნიუსთან" კომენტარს აკეთებსქობულეთში მომხდარ ძარცვასთან დაკავშირებით შინაგან საქმეთა სამინისტრომ გამოძიება გამოძიება სისხლის სამართლის კოდექსის" 178 -ე მუხლით დაიწყო, რაც ძარცვას გულისხმობს.  ამის შესახებ „გურია ნიუსს“ შინაგან საქმეთა სამინისტროს პრესსამსახურში განუცხადეს. შეგახსენებთ, რომ თავდასხმა მოხდა საინკასაციო მანქანაზე. ჩვენს ხელთ არსებული დაუზუსტებელი ინფორმაციით, გატაცებულია 75 ათასი ლარი. ამ წუთებში, ტერიტორიაზე სადაც დაყაჩაღება მოხდა, მობილიზებულია პოლიცია. ქობულეთში საქართველოს ბანკის ინკასატორი დააყაჩაღეს ქობულეთში, საქართველოს ბანკის ძარცვის ახალი დეტალები "მიმართეთ შსს-ს" - რას აცხადებს საქართველოს ბანკი ქობულეთში მომხდარ ... ...

არქივი

ტესტები

ტესტი _ რა იცი მსოფლიოს ღირშესანიშნაობების შესახებ?

რომელმა ქვეყანამ აჩუქა აშშ-ს თავისუფლების...

ტესტი _ შენ და საქართველოს ისტორია

საქართველოს რომელი მეფე დასაჯეს სიკვდილით...

ტესტი _ ყველაზე, ყველაზე...

იცი თუ არა გეოგრაფია

ტესტი _ როგორ იცნობ საქართველოს ისტორიას

სად დაამარცხა თამარ მეფემ რუმის...

ტესტი _ აქვს თუ არა თქვენს ერუდიციას ფართო ჰორიზონტი

ეიფელის კოშკი ზაფხულში 15 სანტიმეტრით...

ტესტი _ რა არის გამოსახული ამ ისტორიულ ფოტოზე?

ისრაელის მიერ პალესტინის დაბომბვა თუ...

კარმიდამო ჩემი

დროა, მივეჩვიოთ ბუნებრივი რესურსების ეკონომიურად ხარჯვას

პლანეტის გლობალური კლიმატური ცვლილებები ბევრ...

როგორ მოვრწყოთ ვარდები _ ნუ გამოვიყენებთ სუფთა წყალს

ყვავილები, განსაკუთრებით, ვარდები, ყველას უყვარს....

ჩითილების მომზადება კოშტების და ნახერხის დახმარებით

ჩვენი გამოცდილი მეურნეები, სხვადასხვა ხალხურ...

რომელი მცენარეა ფშატი?

ჩვენი არა ერთი მკითხველის გვთხოვს,...

ხალხური მედიცინა დეზინფექციისთვის

სისუფთავის ხარისხი იქ, სადაც ადამიანი...

"საშობაო ლიქიორის" მომზადების ყველაზე შედეგიანი მეთოდი

ძალზე პოპულარული, "საშობაო ლიქიორის" მომზადების...

ყაბაყის ტორტი

საჭირო მასალა: ორი ცალი ყაბაყი,...

სტაფილოს სალათი ცერეცოთი

საჭირო მასალა: სამი ცალი სტაფილო,...

სოკოს სალათი შებოლილი ქათმის ხორცით

ეს უგემრიელესი სალათი უნდა მოვამზადოთ...