მესტიაში მყინვარების ფართობი მცირდება (ფოტორეპორტაჟი)

მთავარი თემა

მესტიაში მყინვარების ფართობი მცირდება (ფოტორეპორტაჟი)

30 ივლ. 2014, 18:04:57

მედიატურის ფარგლებში, ქართველი ჟურნალისტების ერთი ნაწილი სამეცნიერო - ჟურნალისტური ექსპედიციაში ჩაერთო. სვანეთში, ჭალაათის ხეობური ტიპის მყინვარის ნახვა დაიგეგმა.

მესტია

მესტია ტურისტების სიმცირეს ნამდვილად არ განიცდის. აქ უფრო მეტად უცხოელებს შეხვდებით. ტურისტები ჩვენთან საუბრის აცხადებენ, რომ კმაყოფილები არიან სერვის - მომსახურეობით. მეც ასე ვფიქრობდი, როდესაც მესტია ვნახე, თან პირველად ... მაგრამ ჯერ დაუმთავრებელ და გასარემონტებელ შენობებში რას არ ნახავთ - ლუდის და გამაგრირებელი სასმელების ცარიელ ბოთლებს, სიგარეტის კოლოფებს და ... ალბათ, უცხოელები მხოლოდ სილამაზეს ეძებენ.

ახალგაზრდა ქალბატონი, სახელად მარია რუსეთიდან ბოლო სამი წლის განმავლობაში საქართველოში დადის სამოგზაუროდ.

"საქართველოში უკვე მესამედ ვარ, რუსეთის მოქალაქე ვარ. მეგობრებთან ერთად ჩამოვედით. ძალიან მეგობრული ხალხი ცხოვრობს საქართველოში და კარგად ვგრძნობ თავს სვანეთში. სვანეთში, სოფელ ბეჩოში დავბინავდით. მანამდე ბათუმში ვიყავით და მინდა გითხრათ ეს სილამაზე რაც თქვენს ქვეყანაში არის ყველაფერს გვავიწყებს", _ გვითხრა ახალგაზრდა ტურისტმა.

ელენი, მეგობარ ბიჭთან ერთად პოლონეთიდან ჩამოვიდა:

"მე უკვე მეორედ ვარ საქართველოში, ჩემი მეგობარი კი პირველად. ძალიან თბილად გვმასპინძლობენ ქართველები. ყველაზე მეტად "მარშუტკის" მძღოლების გვეშინია, რადგან ძალიან ჩქარა დადიან. ავტოსტოპით ჩამოვედით სვანეთში, მანამდე ვიყავით თბილისში, ბორჯომში და ქობულეთში. ასევე ვერ ვიშოვნეთ კარგი რუკა და ახლა ვეძებთ, რომ ვიყიდოთ".

მყინვარი ჭალაათი

ცნობისთვის, ჭალაათი ეს არის ხეობური ტიპის მყინვარი სვანეთის კავკასიონის მთავარი ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე მესტიაჭალის (მულხრის მარჯვენა შენაკადი) სათავეში. სიგრძე 7,2 კმ, ფართობი 12,15 კმ ²; მყინვარის ენის სიმაღლე 1850 მ. ჭალაათი ერთადერთი მყინვარია კავკასიონის სამხრეთ კალთაზე, რომელიც იჭრება ტყის ზონაში. საზრდოობს მწვერვალების ბჟედუხის, ჩათინისა და დალაყორის ნაკადებით. მყინვარიდან გამოდის მდინარე ჭალაათი (მესტიაჭალის შენაკადი).

გიორგი დვალაშვილი, ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორი პროგრამის მოწვევით ჟურნალისტებს შემდეგი სახის ინფორმაციას გვაწვდის:

"ამას, რასაც ახლა ვხედავთ არის მყინვარის მოქმედების შედეგი. ხნულივით არის გატარებული, ეს არის დამადასტურებელი იმისა აქ მყინვარი მოძრაობდა. ეს მეცნიერებისთვის არის ხელსაყრელი საშუალება, რომ მოხდეს ამ ყველაფრის დათარიღება და შეფასებაც. მყინვარზე ვარდებოდა ქვები და ხვდებოდა მყინვარის ზედაპირზე და გროვდებოდა. მყინვარი, როდესაც წინ მოდიოდა ანუ წინ წამოსვლა ნიშნავს იმას, ბევრი ნალექი მოდის თოვლის სახით, ეს ასაზროდებს ამ მყინვარს როდესაც კლიმატის ცვლილების შედეგად მოიკლო ნალექების რაოდენობამ თოვლის სახით, მყინვარმა დაიწყო უკან დახევა, ეს არის ყველაფერი დაკავშირებული კლიმატის ცვლილებასთან. ეს ქვები, რომელიც არის ახლა ამ ადგილებში ჩვენთვის არის ყველაზე კარგი საშუალება დავათარიღოთ და შევაფასოთ მყინვარი, როგორ განიცდიდა ცვლილებას. რაც შეეხება მეორე ფაქტს ეს ხეები, არამარტო სვანეთში, თუშეთში განსაკუთრებით და ბევრ რეგიონში საქართველოში განიცდიან ხმობას, ფიჭვის ხეები ინტენსიურად არიან საკმაოდ გამხმარი. ეს არის დაავადება მერქნის მჭამელი, რომელიც ძირითადად წიწვოვან ხეებს უჩნდება. ზოგიერთი ბიოლოგი - მეცნიერი ამასაც უკავშირებს კლიმატის ცვლილებას. ეს ყველაფერი არ იყო 20-30 წლის წინ ასე აქტუალური, არ იყო ეს გამხმარი ხეები და გაჩნდა ამ ბოლო პერიოდში. ერთი რა მინდა კიდევ ვთქვა, მოტეხილი ხეების გატანა ტყიდან ხშირ შემთხვევაში არის აკრძალული. მე ვფიქრობ, ამის გატანა უფრო სასარგებლოა ტყისთვის და ახალი მცენარის დარგვა თუ მოხერხდება უკეთესია", _ თქვა დვალაშვილმა.

კლიმატის ცვლილება მყინვარებზე მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს. მყინვარების ზომები გლობალური დათბობით გამოწვეული გაძლიერებული დნობის შედეგად პრაქტიკულად მთელ მსოფლიოში მცირდება. ჰიმალაის მყინვარები შესაძლოა გაქრეს 2035 წლისათვის. ამ მყინვარებით იკვებება აზიის უდიდესი მდინარეები - განგი, ბრაჰმაპუტრა და სხვა მნიშვნელოვანი მდინარეები, რომელთა აუზებში დაახლოებით 2,4 მილიარდი ადამიანი ცხოვრობს. ჩრდილო ამერიკის დასავლეთი სანაპირო, რომელიც იკვებება "სიერა ნევადისა" და "კლდოვანი მთების" მყინვარებით ანალოგიურ ზემოქმედებას განიცდის. ინტენსიურად მცირდება მყინვარების ზომები ალასკაზე.

მყინვარების ფართობის შემცირებას ადასტურებენ საქართველოს გლაციოლოგებიც. 1985-2000 წწ. ცენტრალური კავკასიონის მყინვართა შესწავლამ აჩვენა, რომ ამ წლებში მყინვართა უკან დახევის საშუალო სიჩქარემ 8 მ / წელი შეადგინა, ხოლო მყინვართა ფართობმა 6-9% - ით დაიკლო. ასევე მოიმატა მყინვარის უკან დახევის ტემპმა.

სტატია მომზადებულია პროგრამის - "საქართველოს რეგიონებში კლიმატის ცვლილებისადმი ადაპტაციისა და შერბილების ზომების ინსტიტუციონალიზაცია" ფარგლებში.

პროგრამა ხორციელდება საქართველოს ადგილობრივი თვითმმართველობის ეროვნული ასოციაციის მიერ ამერიკის შეერთებული შტატების საერთაშორისო განვითარების სააგენტოს (USAID) ფინანსური მხარდაჭერით.




 ახალი ამბები
  • „არა-ფობიას!“ განცხადება შობის ღამეს გამონაკლისის დაწესებაზესამოქალაქო პლატფორმა „არა-ფობიას!" ეხმაურება საქართველოს პრემიერ-მინისტრისა და ვიცე-პრემიერის მიერ გაკეთებულ განცხადებებს კომენდანტის საათიდან დაგეგმილი გამონაკლისების შესახებ. პლატფორმა მოუწოდებს საქართველოს ხელისუფლებას, როგორც ნებისმიერი შეზღუდვა, ასევე მისგან გამონაკლისი დააწესოს თანასწორობისა და სამართლებრივი სახელმწიფოს პრინციპების განუხრელი დაცვით და არ შექმნას დისკრიმინაციის ახალი პრეცედენტი. უწყებათაშორისი საკოორდინაციო საბჭოს გადაწყვეტილებით 2020 წლის 28 ნოემბრიდან ქვეყნის მასშტაბით კომენდანტის საათი 21:00 საათიდან 05:00 საათამდე დაწესდა. მიღებული დადგენილებით გამონაკლისი იქნება 31 დეკემბრის (ახალი წლის) და 6-7 იანვრის (შობის) ღამე. ამ მხრივ საყურადღებოა ვიცე-პრემიერის, მაია ცქიტიშვილის განცხადება, რომელმაც აღნიშნა: „...იმის გათვალისწინებით, რომ ჩვენი მოსახლეობის უმეტესი ნაწილი მართლმადიდებელია და შობას აღნიშნავს 6-დან 7 იანვარს ღამეს, ამ შეზღუდვიდან იყო აღებული გამონაკლისი. [ეს შეზღუდვა] მოხსნილი იყო ამ დღეს იმიტომ, რომ ეს საქართველოს მოსახლეობის უმეტეს ნაწილს ეხებოდა, რადგან ეს პრაქტიკულად ყველას ეხებოდა". სამოქალაქო პლატფორმა "არა-ფობიას" მიიჩნევს, რომ დაწესებული შეზღუდვიდან მხოლოდ 6 იანვრის ღამეს დაგეგმილი  გამონაკლისი რელიგიის ნიშნით დისკრიმინაცია და ხელისუფლების კიდევ ერთი განაცხადია, რომ ის არ განიხილავს რელიგიურ უმცირესობებს თანასწორუფლებიან მოქალაქეებად. ამ მხრივ, განსაკუთრებით საგანგაშოა მაია ცქიტიშვილის განცხადება, რომელიც სამართლებრივი სახელმწიფოს პრინციპის საპირისპიროდ (რაც მოიაზრებს უმცირესობათა უფლებების პატივისცემასა და დაცვას)[1], ცხადად მიუთითებს, რომ ხელისუფლება გადაწყვეტილებებს მხოლოდ უმრავლესობის პერსპექტივიდან იღებს. ახლა, როდესაც უაღრესად მნიშვნელოვანია კონსოლიდაცია და ყველას თანასწორუფლებიანობაზე მკაფიო ხაზგასმა, ხელისუფლება, მსგავსი განცხადებებით ადამიანებს პირველ და მეორეხარისხოვან მოქალაქეებად ყოფს და კიდევ უფრო აღრმავებს უსამართლობის განცდას. გასათვალისწინებელია, რომ ეს არ არის პირველი შემთხვევა, როდესაც  პანდემიის პერიოდში საქართველოს ხელისუფლების მაღალი თანამდებობის პირები აკეთებენ ანტიკონსტიტუციურ განცხადებებს. გაზაფხულზე პრემიერ-მინისტრმა განაცხადა, რომ საქართველო მართლმადიდებლური სახელმწიფოა, რითაც ხაზი გაუსვა ერთი აღმსარებლობის უპირატესობას და უგულვებელყო სახელმწიფოსა და რელიგიის ურთიერთდამოუკიდებლობის ფუნდამენტური პრინციპი. ამასთან, ხელისუფლების გადაწყვეტილებებმა და განცხადებებმა კიდევ ერთხელ გამოაჩინა პრემიერის დაქვემდებარებაში მოქმედი რელიგიის საკითხთა სახელმწიფო სააგენტოს ნეგატიური როლი. სააგენტოს მანდატი პრემიერისა და მთავრობისთვის რელიგიის თავისუფლების საკითხებზე კონსულტაციას გულისხმობს, თუმცა, ამ უწყებამ არაერთხელ დაამტკიცა, რომ რელიგიიის თავისუფლებისა და რელიგიური გაერთიანებების თანასწორუფლებიანობის დაცვის ნაცვლად, ხელს უწყობს მართლმადიდებელი ეკლესიისთვის პრივილეგიების მინიჭებას. ეს კარგად გამოჩნდა პანდემიის დროს სახელმწიფოს მიერ მიღებულ გადაწყვეტილებებშიც. ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, სამოქალაქო პლატფორმა „არა-ფობიას!" მოუწოდებს საქართველოს მთავრობას: ·  იმოქმედოს სეკულარიზმის, თანასწორობის და სამართლებრივი სახელმწიფოს კონსტიტუციური პრინციპების დაცვით და თანაბარი წესი  გაავრცელოს ყველა რელიგიურ გაერთიანებაზე; · გაიაზროს რელიგიის თავისუფლების მნიშვნელობა და მსგავსი გადაწყვეტილებების მიღებამდე, კონსულტაციები გამართოს რელიგიური ორგანიზაციების ფართო სპექტრთან, _ ნათქვამია ... ...
  • "დღეს გამორიცხულია" _ ათასობით აბონენტი სიცივეში რჩებადღეს დილით "ქუთაისი-სოხუმის" მაგისტრალური გაზსადენის ქობულეთის 500 მმ განშტოებაზე მომხდარი დაზიანების გამო ბუნებრივი გაზის მიწოდება შეუწყდება აჭარისა და გურიის რეგიონებს. იმის გასარკვევად, როდის აღდგება ბუნებრივი აირის მიწოდება, "გურია ნიუსი" გაზის ტრანსპორტირების კომპანიის ოპერატიული მართვის სამსახურს დაუკავშირდა. როგორც აღნიშნული სამსახურის მთავარმა დისპეჩერმა თამაზ კობიძემ ჩვენთან საუბრისას აღნიშნა, მიუხედავად დიდი მცდელობისა, დღეს ბუნებრივი აირის მიწოდება მოსახლეობისთვის ვერ მოხერხდება. "მიუხედავად მაქსიმალურის გაკეთებისა, დღეს ვერ შევძლებთ აღდგენას. ნაპოვნია დაზიანების ადგილი, მაგრამ იმდენად მიუვალი ტერიტორიაა, წინ ტრაქტორი მიდის, რომ გზა გაკაფოს და უკან ჩვენი ჯგუფი მიჰყვება. მთელი ღამე მოგვიწევს პროჟექტორის შუქზე მუშაობა, რომ ხვალისთვის მოსახლეობას გაზი ჰქონდეს", _ გვითხრა ... ...
  • თენგიზ ცერცვაძე სტაციონარიდან სახლში გაეწერათენგიზ ცერცვაძე სტაციონარიდან სახლში გაეწერა. ინფექციური პათოლოგიისა და შიდსის ცენტრის გენერალური დირექტორი თენგიზ ცერცვაძე კოვიდინფიცირებიდან მეთხუთმეტე დღეს სტაციონარიდან გაეწერა და უკვე სახლში იმყოფება. ბატონი თენგიზის მდგომარეობა სტაბილურია, თავს მხნედ გრძნობს და მადლობას უხდის ყველას ვინც ყურადღება ... ...
  • „გომისმთაზე ნამდვილი ზამთარი ახლა დაიწყო“ახლახან, „გურია ნიუსის“ მეგობარმა, გომისმთის ერთ-ერთმა პირველმა მკვიდრმა, მერაბ სანიკიძემ მზისგულზე გაფენილი, თოვლით დაფარული გომისმთის ფოტოები გამოგვიგზავნა. „გომისმთაზე ნამდვილი ზამთარი ახლა დაიწყო. მთელი ღამე თოვდა. დილით მზემ გამ ოანათა, თუმცა, ცისკიდურს საზამთრო იერი აქვს. გომისმთას  ბარად  „გიგზავნით,“   დატკბით_ ასეთია ჩვენი მეგობრის ... ...
  • რა შეზღუდვები ამოქმედდა საქართველოში დღეიდან _ სრული ჩამონათვალისაქართველოში არსებული ეპიდემიოლოგიური ვითარების გათვალისწინებით, პრემიერ-მინისტრის ხელმძღვანელობით მოქმედმა უწყებათაშორისმა საკოორდინაციო საბჭომ ქვეყანაში მოქმედი წერტილოვანი შეზღუდვების გამკაცრებისა და გაფართოების გადაწყვეტილება მიიღო. უწყებათაშორისი საკოორდინაციო საბჭოს გადაწყვეტილებით, 28 ნოემბერი - 31 იანვრის ჩათვლით: ქვეყნის მასშტაბით იზღუდება: 21:00 საათიდან 05:00 საათამდე პირთა გადაადგილება როგორც ქვეითად, ისე სატრანსპორტო საშუალებით, ასევე საჯარო სივრცეში ყოფნა; გამონაკლისი იქნება ახალი წლის ღამე - 31 დეკემბრის ღამე და ასევე შობის ღამე - 6 იანვრის ღამე; მგზავრების რეგულარული საქალაქთაშორისო გადაყვანა, მათ შორის - რკინიგზით, ავტობუსით, სამარშრუტო ტაქსით. მსუბუქ ავტომობილებზე (მათ შორის ტაქსებზე) არ წესდება შეზღუდვა; რესტორნები და კვების ობიექტები მთლიანად გადადიან გატანის სერვისზე. დასაშვებია: პროდუქტის გატანა ე.წ. takeaway, „დელივერი“ და „დრაივი“ ფიტნეს დარბაზებისა და საცურაო აუზების მუშაობა; ყველა სახის კონფერენციის, ტრეინინგის, კულტურული, გასართობი ღონისძიებების ჩატარება - დასაშვებია მხოლოდ ონლაინ ფორმატით. სპორტული, სახელოვნებო და კულტურული წრეების/სტუდიების საქმიანობა. დიდ ქალაქებში - თბილისში, ბათუმში, ქუთაისში, რუსთავში, გორში, ფოთში, ზუგდიდსა და თელავში - და სათხილამურო კურორტები - ბაკურიანში, გუდაურში, გოდერძსა და მესტიაში დამატებით წესდება შემდეგი შეზღუდვები: თბილისის, თელავის, ბათუმის, ქუთაისის, რუსთავის, გორის, ფოთის, ზუგდიდის საზღვრებში მუნიციპალური ტრანსპორტის მუშაობა; სავაჭრო ობიექტები (გარდა სურსათის, ცხოველების საკვების, აფთიაქების, ვეტაფთიაქის, საყოფაცხოვრებო ქიმიისა და ჰიგიენის მაღაზიებისა და პრესის ჯიხურებისა) მუშაობენ მხოლოდ დისტანციურ რეჟიმში; ღია და დახურული ბაზრობები არ მუშაობენ. ფუნქციონირებას აგრძელებენ აგრარული ბაზრები; სკოლები, პროფსასწავლებლები და უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულებები (გარდა სამედიცინო საგანმანათლებლო პროგრამებისა) სრულად გადადიან დისტანციურ რეჟიმზე; კერძო და საჯარო საბავშვო ბაღები აჩერებენ მუშაობას. სათხილამურო კურორტეზე ასევე: სასტუმროების მუშაობა დასაშვებია მხოლოდ საკარანტინო სივრცეების მოსაწყობად; ასევე, ჩერდება სათხილამურო ტრასებისა და სათხილამურო საბაგიროების ფუნქციონირება. 24 დეკემბერი - 2 იანვრის პერიოდში ხდება შეზღუდვების შემსუბუქება: ქვეყნის მასშტაბით: იმუშავებენ სავაჭრო ცენტრები, ღია და დახურული ბაზრობები; აღდგება როგორც მუნიციპალური, ისე - საქალაქთაშორისო ტრანსპორტის მუშაობა. 3 იანვარი - 15 იანვრის პერიოდში ქვეყნის მასშტაბით: ცხადდება უქმე/დასვენების დღეები; აღდგება ყველა ის შეზღუდვა, რომელიც მოქმედებდა 28 ნოემბრიდან 24 დეკემბრამდე პერიოდში; არ მუშაობს საჯარო და კერძო დაწესებულება, გარდა ბანკებისა და სტრატეგიული მნიშვნელობის ობიექტებისა და სერვისებისა. 16 იანვარი - 31 იანვარი ქვეყნის მასშტაბით: აღდგება მუნიციპალური და საქალაქთაშორისო ტრანსპორტის მუშაობა, სავაჭრო ობიექტებისა და ღია და დახურული ბაზრობების მუშაობა (გარდა შაბათ-კვირისა). შაბათ-კვირას ტრანსპორტი, სავაჭრო ობიექტები და ბაზრობები აჩერებენ მუშაობას მთელი ამ პერიოდის განმავლობაში შეზღუდვები არ ეხება ყველა სხვა ეკონომიკურ საქმიანობას, მათ შორის: 1. სახელმწიფო და კერძო სამშენებლო-სარემონტო საქმიანობას; 2. საბანკო და საფინანსო საქმიანობას; 3. სურსათის, ცხოველების საკვების, აფთიაქების, ვეტაფთიაქის, საყოფაცხოვრებო ქიმიისა და ჰიგიენის მაღაზიების და პრესის ჯიხურების მუშაობას; 4. დელივერსა და გატანის სერვისებს; 5. სილამაზის სალონებისა და ესთეტიკური მედიცინის ცენტრების მუშაობას; 6. ავტოტექმომსახურებისა და ტექნიკური ინსპექტირების სერვისებს; 7. საყოფაცხოვრებო ტექნიკის სარემონტო სერვისებს; 8. აგრარული ბაზრობის მუშაობას 9. და სხვ. არ იზღუდება მსუბუქი ავტომობილით (მათ შორის - ტაქსით) ... ...

არქივი

ტესტები

ტესტი _ ხარ თუ არა "უგზო-უკვლოდ" განათლებული? (მეორე ვარიანტი)

რა დასტრიალებდა თავს მაურისიო ბაბილონიას...

ტესტი _ იცი თუ არა ყველაფერი?

როგორ უნდა გაარკვიოთ მხარეები ტყეში...

ტესტი _ იკვებებით თუ არა სწორად?

ყოველდღე ჭამთ უმ ბოსტნეულს, სალათებს?

ტესტი _ რა იცი ჰოლივუდის ვარსკვლავების შესახებ

ლეონარდოს დი კაპრიოს სახელი ლეონარდო...

ტესტი _ როგორ იცნობ გარე სამყაროს?

რომელ ცხოველს შეუძლია უწყლოდ გაძლება...

კარმიდამო ჩემი

"შერეული მეურნეობა მცირემიწიანთათვის საუკეთესო გამოსავალია"

შოთა მახარაძე ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის, სოფელ...

დროა, მივეჩვიოთ ბუნებრივი რესურსების ეკონომიურად ხარჯვას

პლანეტის გლობალური კლიმატური ცვლილებები ბევრ...

როგორ მოვრწყოთ ვარდები _ ნუ გამოვიყენებთ სუფთა წყალს

ყვავილები, განსაკუთრებით, ვარდები, ყველას უყვარს....

ჩითილების მომზადება კოშტების და ნახერხის დახმარებით

ჩვენი გამოცდილი მეურნეები, სხვადასხვა ხალხურ...

რომელი მცენარეა ფშატი?

ჩვენი არა ერთი მკითხველის გვთხოვს,...

ხალხური მედიცინა დეზინფექციისთვის

სისუფთავის ხარისხი იქ, სადაც ადამიანი...

"საშობაო ლიქიორის" მომზადების ყველაზე შედეგიანი მეთოდი

ძალზე პოპულარული, "საშობაო ლიქიორის" მომზადების...

ყაბაყის ტორტი

საჭირო მასალა: ორი ცალი ყაბაყი,...

სტაფილოს სალათი ცერეცოთი

საჭირო მასალა: სამი ცალი სტაფილო,...