ესტონეთის კიბერუსაფრთხოების ექსპერტის ექსკლუზიური რჩევები _ როგორ დავიცვათ თავი ჰაკერებისგან

მთავარი თემა

ესტონეთის კიბერუსაფრთხოების ექსპერტის ექსკლუზიური რჩევები _ როგორ დავიცვათ თავი ჰაკერებისგან

2017 მარ 20 15:38:13

 კიბერ ომი 21-ე საუკუნეში ტექნოლოგიურ წინსვლასთან ერთად სამყაროსთვის  აქტუალური პრობლემა გახდა.

ჰაკერული თავდასხმის მსხვერპლი ონლაინ სივრცის ჩვეულებრივი მომხმარებლები, სხვადასხვა ორგანიზაციები თუ პოლიტიკური ფიგურები ხშირად ხდებიან.

საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სსიპ „მონაცემთა გაცვლის სააგენტოსა“ და ევროკავშირის პროექტ Twinning-ის  ფარგლებში კიბერ და საინფორმაციო უსაფრთხოების გაშუქების საკითხებზე ჟურნალისტებისთვის სემინარი გაიმართა, რომლის ჩასატარებლადაც, ესტონეთის კიბერუსაფრთხოების ექსპერტი, ანტო ველდრე საქართველოში სპეციალურად ჩამოვიდა.

რას უკავშირდება მედიაზე განხორციელებული ჰაკერული თავდასხმები, რა მიზანი შეიძლება ამოძრავებდეს თავდამსხმელს, რა გზით არის შესაძლებელი კიბერთავდასხმისგან თავდაცვა და როგორ აფასებს ესტონეთის კიბერუსაფრთხოების ექსპერტი საქართველოში ამ მხრივ არსებულ ვითარებას_ ეს ის საკითხებია, რაზეც კიბერუსაფრთხოების ექსპერტი ანტო ველდრე "გურია ნიუსს" ექსკლუზიურად ესაუბრა.

_ თქვენი აზრით, რას უკავშირდება საინფორმაციო სააგენტოებზე კიბერ თავდასხმა და რა შეიძლება იყოს თავდამსხმელის მიზანი?

_კიბერთავდასხმის ორი შესაძლებლობა არსებობს. პირველ შემთხვევაში, თავდასხმა არ არის მიზანმიმართული, რაც ნიშნავს, რომ კიბერკრიმინალი სამიზნეს შემთხვევით არჩევს. ხშირად ადამიანები ფიქრობენ, რატომ დამესხნენ თავს მე მაგრამ კიბერკრიმინალებს არ აქვთ პირადი მოტივები ან არჩევანი, გარკვეულ შემთხვევებში, ისინი მოქმედებენ სიების მიხედვით, რომლებიც ინტერნეტში აქვთ მოპოვებული და ამ შემთხვევაში, არ აინტერესებთ ვირუსით ვინ დაინფიცირდება.

კიბერ თავდასხმის მეორე შესაძლებლობა კი, განსაკუთრებით ჟურნალისტების შემთხვევაში, არის ის, რომ შესაძლოა, თქვენ გამოაქვეყნეთ სტატია, რაც გარკვეულ ადამიანებს არ მოეწონათ, ეს შეიძლება იყოს, როგორც პირადი ინტერესიდან, ასევე, პოლიტიკური კუთხით განხორციელებული თავდასხმა.

 ეს შეიძლება იყოს საშიში, მაგრამ ჟურნალისტები საფრთხის ქვეშ ბევრ ქვეყანაში არიან, როგორც დაზვერვის მიერ მოპოვებული მასალების, ასევე კიბერუსაფრთხოების თვალსაზრისით, რისგან, გამოსავალიც იმაში მდგომარეობს, რომ ჟურნალისტები ორგანიზებულები უნდა იყვნენ უფრო უსაფრთხო გზით იმუშაონ. კომპიუტერში ჩაწერონ ისეთი პროგრამები, რაც პრაქტიკის მიხედვით საუკეთესო დაცვაა_ანტივირუსი, firewalls და დააყენონ პაროლები.

_რა ვითარებაა ამ მხრივ ესტონეთში? ხდება თუ არა მსგავსი რამ და თუ ხდება რა დრო სჭირდება საქმის გამოძიებას?

 _ რა თქმა უნდა, მსგავსი შემთხვევები ესტონეთშიც ხდება. მათ შორის ჩვეულებრივ მომხმარებლებზეც ძალიან ხშირია CryptoLocker-ის ტიპის ვირუსებით თავდასხმა. CryptoLocker ეს არის ვირუსი, რომელიც თქვენს მონაცემებს შიფრავს და მათ აღსადგენად თანხის გადარიცხვას ითხოვს. მსგავსი რამ რამდენიმე წლის წინ ტალინის პორტში მოხდა, როდესაც CryptoLocker-ის გამო პორტმა მისი მონაცემების დიდი ნაწილი დაკარგა.

ხშირია, ასევე, ყალბი ელექტრონულ ფოსტის მეშვეობით თავდასხმა. ამ შემთხვევაში მაგალითად,  რომელიმე დიდი კომპანიის ბუღალტერი მეილზე იღებს შეტყობინებას, რომლის თაღლითი ავტორიც მას გაყალბებულ საბანკო რეკვიზიტებზე სთხოვს თანხის გადარიცხვას. ამიტომაც, ყოველთვის შეხედეთ ელ-ფოსტას დაკვირვებით და არა მხოლოდ სახელით.

რა თქმა უნდა, სხვა ტიპის თავდასხმებიც ხდება. APT28 _რუსული წარმოების დაზვერვის ინსტრუმენტი იპოვნეს ერთ-ერთ მნიშვნელოვან ქარხანაში. მთავრობის ინსტიტუტებში მომუშავე პირები საკმაოდ ხშირად იღებენ ელექტრონულ შეტყობინებებს, რომლებიც საზიანო პროგრამულ დანართებს შეიცავს.

 ესტონეთში, საგანგებო სიტუაციების კანონი განსაზღვრავს ე.წ. სასიცოცხლო მომსახურებას. ეს  მომსახურება გრძელდება ნებისმიერ სიტუაციაში, სხვა შემთხვევაში, სახელმწიფოს ფუნქციონირებას შეიძლება საფრთხე დაემუქროს. მაგალითად, ეროვნული მაუწყებელი ითვლება სასიცოცხლო მნიშვნელობის წყაროდ, მაგრამ, რომელიმე პატარა ქალაქის გაზეთს მსგავსი მნიშვნელობა არ აქვს. ამიტომ როდესაც ეროვნული მაუწყებელი გარკვეული კიბერთავდასმხის მსხვერპლი ხდება, რასაც საინფორმაციო სისტემის ორგანოს კომპიუტერული საგანგებო სიტუაციებზე რეაგირების ჯგუფი, რისი მსგავსიც საქართველოში არის DEA, ხელს უშლის და ადგილზე გზავნის საუკეთესო სპეციალისტებს. იმ შემთხვევაში კი თუ ნაკლებად მნიშვნელოვანი შემთხვევაა, მაგალითად, რომელიმე ადგილობრივი გაზეთი გატეხეს, საინფორმაციო სისტემის ორგანოს სპეციალისტები მიდიან ადგილზე და ექსპერტიზის ჩატარებაში მონაწილეობას იღებენ.

უნდა აღინიშნოს, რომ კომპიუტერული საგანგებო სიტუაციებზე რეაგირების ჯგუფი პოლიციას არ ცვლის. ესტონეთში, ჩვენ ვურჩევთ, რომ მონაცემების მოპარვის, განადგურების ან სხვა კიბერ ინციდენტის შემთხვევაში პოლიციას მიმართონ და განცხადება დაწერონ.

მომსახურების აღდგენა ძალიან სწრაფად, რამდენიმე საათში ან დღეში ხდება. მაგრამ ეს უნდა გაკეთდეს ძალიან ფრთხილად, რომ ინციდენტი თავისით არ განმეორდეს და პოლიციისთვის საქმის გამოსაძიებლად მტკიცებულებები იქნეს შენარჩუნებული. ზოგჯერ პოლიციას უმართლებს და დამნაშავეებს იჭერს, თუმცა გამოძიება დიდ ხანს გრძელდება. ესტონეთის პოლიციას აქვს ძალიან უნარიანი კიბერ პოლიციის დანაყოფი, რომელიც უკვე 15 წელია არსებობს.

_იცნობთ თუ არა, ამ მხრივ, საქართველოში არსებულ მდგომარეობას და როგორ შეაფასებთ მას? რამდენად დაცულია ქართული ინტერნეტსივრცე?

_ დავესწარი რამდენიმე კონფერენციას, სადაც საქართველოდანაც რამდენიმე ინფორმაციების დამცველი პიროვნება იმყოფებოდა და გავისაუბრეთ, რადგან ინფორმაციის გაცვლა საფრთხეების შესახებ და მათი გადაჭრის მეთოდები ძალიან მნიშვნელოვანია. რამდენიმე წლის წინ ქართველები ეწვივნენ ესტონეთის ინფორმაციული უსაფრთხოების კონფერენციას და განიხილეს თუ როგორ შეძლეს ეპოვნათ რუსი ჰაკერის კვალი, სახის მეშვეობით, რომელიც კამერიდან უჩანდა,

საქართველოს კიბერდამცველები არიან საერთაშორისო თანამეგობრობისთვის  თანაბარი პარტნიორები, მათ შორის, ესტონეთის კომპიუტერული საგანგებო სიტუაციებზე რეაგირების ჯგუფმა ქართული მხრიდან დახმარება არა ერთხელ მიიღო. უნარები, რასაც ჩვენი ქართველი მეგობრები იყენებენ თავიანთი დაცვის სისტემისთვის (სენსორები, ვირუსის ანალიზის სისტემები, ტრეინიგები ცნობიერების ასამაღლებლად) იგივეა, რასაც მთელი მსოფლიო იყენებს.

 ქვეყნისთვის კიბერთავდაცვას შეუფასებელი მნიშვნელობა აქვს. დიდი იმედი მაქვს, რომ მომავალში კიბერთავდაცვაში შემდგომი განათლების მისაღებად, მსოფლიო დონის კონფერენციებზე გასამგზავრებლად და პროგრამული უსაფრთხოების უზრუნველსაყოფი აპარატურის შესაძენად, რაც კიბერსივცრის დასაცავად მნიშვნელოვანია, ქვეყანაში თანხები იქნება. ეს არის აუცილებელი, რომ კიბერსივრცე იყოს უსაფრთხო, განსაკუთრებით, ბავშვებისთვის. კიბერსივრცის სუფთად შენახვას კი მუდმივი შრომა სჭირდება.

_თქვენი სპეციალობიდან გამომდინარე, რას ურჩევთ საინფორმაციო სააგენტოებს და არა მარტო მათ, როგორ უნდა დაიცვან თავი რომ არ გახდნენ კიბერთავდასხმის მსხვერპლები და თუ მაინც გახდებიან არის თუ არა შესაძლებელი რაიმე გზით არქივში გამოქვეყნებული მასალების წაშლისგან დაზღვევა?

 _იმის შესახებ, თუ როგორ უნდა დაიცვათ თავი კიბერუსაფრთხოების მიზნით, ნაწილობრივ უკვე ვისაუბრე. მაგრამ კიდევ რამდენიმე მეთოდს დავამატებ.

შექმენით თქვენი შიდა ქსელი, ისე რომ შიდა რესურსების პაროლის გამოყენება (დისკები, ელ-ფოსტა, ვებგვერდები) იყოს შეზღუდული. ამისთვის გამოიყენეთ ზოგიერთი დამატებითი მოწყობილობა, მაგალითად, ID ბარათი, რადგან პირადი სერტიფიკატები გააჩნია. რაც ნიშნავს, რომ შიდა სისტემაში შემოსაღწევად ჰაკერს მხოლოდ პაროლი არ ეყოფა, რადგან ის დისტანციურად მუშაობს.

საკუთარი ელექტრონული ფოსტის სერვერის სათანადოდ უზრუნველყოფაც არ არის ადვილი, მაგრამ უნდა ეცადოთ, რომ ის არ იყოს საჯარო. რადგან პოპულარული გზა ჰაკერებისთვის ან დაზვერვის სამსახურისთვის ინფორმაციის ადვილად მისაღებად ფოსტის სერვერია.

ლეპტოპებს დისკებისა და მობილურ ტელეფონების დასაცავად  გამოიყენეთ პაროლები, რადგან იმ შემთხვევაში თუ მოწყობილობას დაკარგავთ ინფორმაციას ვერ წაიკითხავენ. უკიდურეს შემთხვევაში იგივე გააკეთეთ კომპიუტერების ეკრანებზეც.

გამოიყენეთ VPN იმ თანამშრომლებთან ურთიერთობისთვის, რომლებიც ოფისის გარეთ მუშაობენ.  ეს არის გზა, რომ ვერავინ მოუსმინოს თქვენს კომუნიკაციას.

უსაფრთხოებისთვის, ხშირად შეამოწმეთ ოფისში თქვენი FIREWALL და როუტერის მოწყობილობები. ამას შეღწევადობის ტესტირებას უწოდებენ. დააყენეთ პროგრამული უზრუნველყოფის მონიტორინგის სისტემა, რომ შეამჩნიოთ ოფისის ქსელში ანომალიები.

გქონდეთ ყველა მნიშვნელოვანი მონაცემის რეზერვი. მყარი დისკები დღეს საკმაოდ იაფია იმისთვის, რომ ასლები რეგულარულად ჩაწეროთ ზედ და ასე დაიცვათ ისინი ჰაკერებისგან, კიდევ უფრო უკეთესია, თუ შეძლებთ მათ დაშიფვრას გრძელი პაროლებით, რისი ცოდნაც სხვისთვის არ არის აუცილებელი და სასარგებლო.

და რა თქმა უნდა ყველაზე მნიშვნელოვანია, თქვენი როგორც ადამიანის განათლება. რაც გულისხმობს, რომ არ გახსნათ ნებისმიერი ვიდეო რგოლი და დანართები, რაც მას მოჰყვება. დღეს ყველაზე საშიში დაინფიცირების ვექტორია. შეამოწმე დანართი გახსნამდე. ამისთვის არსებობს უფასო მომსახურება, როგორიცაა www.virustotal.ee .

იმ შემთხვევაში კი თუ ფიქრობთ, რომ დანართი შეიძლება შეიცავდეს თქვენს ან ვინმეს საიდუმლოებას ვირუსის საჯარო გამშვების მომსახურება არ არის შესაფერისი და შეგიძლიათ გამოიყენოთ ასევე უფასო  ლუქსემბურგის "virus washing machine" პროგრამა.

ასევე მნიშვნელოვანია ადამიანებმა ისწავლონ, რომ ერთი და იგივე პაროლი ყველა მომსახურების მისაღებად არ უნდა გამოიყენონ.




 ახალი ამბები
  • ევროკავშირის ელჩი კარლ ჰარცელი გურიაში სოფელ ნაგომარს ეწვიადღეს, 12 ოქტომბერს,  ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ნაგომარს ევროკავშირის ელჩი საქართველოში,  კარლ ჰარცელი მხარის  რწმუნeბულთან, ზურაბ ნასარაიასთან და ხელისუფლების სხვა წარმომადგენლებთან ერთად ეწვია. აქ ელჩმა მოინახულა კოოპერატივი „ნაგომარი“ და მის დაქვემდებარებაში მყოფი პლანტაციები, რომელიც ევროკავშირის დახმარებით  გაშენდა. _ ჩვენი კოოპერატივი 2015 წელს შევქმენით. იმდენად რთული იყო ეს ყველაფერი, რომ ვიხსენებ, ხშირად მიჩნდება კითხვა _ დღეს რომ ვიწყებდე ყველაფერს თავიდან, ნეტა, თუ გავრისკავდით,-მეთქი. ისე კი, ნულიდან კი არა, ნულს ქვემოდან დავიწყეთ ყველაფერი და თავდაუზოგავმა შრომამ, უდიდესმა დახმარებამ, რაც ევროკავშირმა გაგვიწია, შედეგი გამოიღო და საუკეთესო შედეგი მივიღეთ. ახლა უკვე მხოლოდ წინსვლასა და წარმატებაზე ვფიქრობთ, _ გვითხრა კოოპერატივ „ნაგომარის“ ხელმძღვანელმა ნანა ყირმელაშვილმა. კოოპერატივი ნაგომარს  ENPARD-ის  პროგრამის  ფარგლებში შეძენილი ჩაის გადამუშავებისთვის საჭირო დანადგარები გააჩნია, რის  მეშვეობითაც მოახდინა 12 ჰა  ჩაის პლანტაციის რეაბილტაცია. სულ კი, როგორც ნანა ყირმელაშვილმა გვითხრა, 25 ჰა ჩაის პლანტაციას ფლობენ, რომელიც უკვე რეაბილიტირებულია. მათ 75 ადამიანი დაასაქმეს.  დღეისთვის აქ 15 ტონა ჩაის ფოთოლს კრეფენ. სამომავლოდ კი მეტ წარმატებას ელიან და სურთ, კიდევ უფრო გააფართოვონ და გაზარდონ ჩაის პლანტაციიების რაოდენობა. _ კოოპრატივი „ნაგომარი“ ჩვენი 17 პარტნიორი კოოპერატივიდან ერთ-ერთი საუკეთესოა. აქ ჩანს, რამდენი ენერგიადა შრომა არის ჩადებული. ვიმედოვნებ, რომ  აქ დამზადებული ჩაი საერთაშორისო ბაზრებზე გავა“, _ თქვა ევროკავშირის ელჩმა კარლ ... ...
  • გურიის რომელ მუნიციპალიტეტს რა თანხა ერგება დღგ-დანდამდეგი 2020 წლის ქვეყნის მთავარი საფინანსო დოკუმენტის პროექტში, რომელიც პარლამენტში განხილვის სტადიაშია, სხვა პარამეტრებთან ერთად ისიცაა განსაზღვრული, თუ რომელი მუნიციპალიტეტი რა თანხას მიიღებს დღგ-ის 19%-იდან, რომლითაც ცენტრალური ბიუჯეტიდან ადგილობრივი თვითმმართველობები  მეორე წელია ფინანსდებიან. ცნობისთვის, მთავრობამ ადგილობრივი თვითმმართველობის დაფინანსების წესი, ფისკალური დეცენტრალიზაციის მოტივით, შარშან შეცვალა და გააუქმა გათანაბრებითი ტრანსფერი, საშემოსავლო გადასახადი სრულად ცენტრალურ ბიუჯეტში მიმართა, ხოლო თვითმმართველობებს დღგ-ის სახით მიღებული შემოსავლების 19%-ის განაწილება დაუდგინა. როგორც ირკვევა მიმდინარე წლის მსგავსად, 2020-შიც გურიის სამი მუნიციპალიტეტიდან ყველაზე მეტი თანხა კვლავინდებურად  ოზურგეთს ერგება. მისი დაფინანსების წილი 1.41%-დან 1.45%-მდე გაიზრდება. შესაბამისად, თითქმის მილიონნახევრით გაიზრდება თანხაც. თუ წელს დღგ-ის 19%-იდან ოზურგეთის მუნიციპალიტეტს 13 313.8 ათასი ლარი ერგო, გაისად ეს თანხა 14 771.6 ათასი ლარი იქნება. ნახევარი მილიონით გაიზრდება  ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის დაფინანსებაც, მიუხედავად იმისა, რომ თავად დაფინანსების პროცენტი კვლავ 0.74 დარჩება. თუ წელს ამ მუნიციპალიტეტს დღგ-ის 19%-იდან 6 980.8 ათასი ლარი ჰქონდა, 2020-ში ეს თანხა 7 496.4 ათას ლარამდე გაიზრდება. რაც შეეხება ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტს, 2020 წელს გაიზრდება როგორც მისი დაფინანსების პროცენტი _ 0.32-დან 0.37%-მდე, ისე თავად თანხაც, რომელიც წლევანდელს 755 ათასით აჭარბებს. წელს ამ მუნიციპალიტეტს დღგ-ის 19%-დან 3 021.8 ათასი ლარი ერგო, გაისად კი 3 777.2 ათას ლარს მიიღებს. ჯამში, 2020 წელს მუნიციპალიტეტების მიერ დღგ-ის 19%-იდან მისაღები შემოსავლები 1 016.5 მლნ ლარის ოდენობით არის პროგნოზირებული, რაც, წლევანდელთან შედარებით, თითქმის 70 მილიონით მეტია. დღგ-ის 19%-ის განაწილება მუნიციპალიტეტებზე საქართველოს საბიუჯეტო კოდექსით დადგენილი წესით ... ...
  • „ვითხოვთ სივრცის დაბრუნებას“_ რა ხდება ვარკეთილში „ანას ბაღთან“ვარკეთილის ზემო პლატოს მეორე მიკრორაიონის მაცხოვრებლები 11 სართულიანი საცხოვრებელი კორპუსის მშენებლობას აპროტესტებენ. ადგილობრივი მოსახლეობა ამბობს, რომ ახალი კორპუსის აშენების შემთხვევაში დაუცველი იქნება უსაფრთხოების ნორმები, რადგან სახანძროსა და სასწრაფოს მათ კორპუსამდე მისვლა გაუჭირდება. აღნიშნულ საკითხთან დაკავშირებით ვარკეთილის ზემო პლატოს მეორე მიკრორაიონის 22-ე კორპუსის წინ მდებარე პატარა სკვერში „ანას ბაღში“ ადგილობრივ მოსახლეობასა და თბილისის მერის მოადგილე ილია ელოშვილს შორის შეხვედრა შედგა. ცნობისთვის, ბაღი რამდენიმე წლის წინ ტრაგიკულად დაღუპული მოზარდის სახელს ატარებს, რის გამოც, ადგილობრივი მოსახლეობისთვის კიდევ უფრო მეტად არის მნიშვნელოვანი. სამი წლის წინ თბილისის მერიამ ზემო პლატოს მეორე მიკრორაიონის 21-ე და 22-ე კორპუსების ეზო გაასხვისა, გაიცა მშენებლობის ნებართვაც, რასად ადგილობრივი მოსახლეობის მხრიდან პროტესტი მიოჰყვა. როგორც ადგილობრივი მოსახლეობა ამბობს, სამშენებლო კომპანიას 11 სართულიანი კორპუსის მშენებლობის დაწყების საშუალება სამი წელია არ აძლევენ. „ვითხოვთ იმ სივრცის დაბრუნებას, სადაც ჩვენი შვილები თამაშობდნენ, სწავლობდნენ ველოსიპედის, სკეიტბორდის და გორგოლაჭების მართვას. როგორც ადგილობრივი მაცხოვრებელი ნუგზარი „გურია ნიუსს“ უყვება, აღნიშნული შეხვედრის მიზანია, რომ დაინახოს თვითმმართველობამ თუ რაოდენ შემაშფოთებელია იქ მაცხოვრებლებისთვის  ქალაქის ეკოლოგიური საკითხები და რამდენად მნიშვნელოვანია სივრცეები მათი შვილებისთვის, ბავშვების ჯანსაღ, მწვანე გარემოში გაზრდისთვის და არა ბეტონის ჯუნგლებში, რადაც ნელ-ნელა იქცა თბილისი. „დღევანდელ ქალაქს, ჩვენს თბილისს ძალიან უჭირს. ყველამ იცის ცენტრალურ უბნებში რა პრობლემებიცაა, მაგრამ იგივე კეთდება და ამ პრობლემის გადაჭრა არავის სურს. ცენტრში გამოილია ცარიელი ადგილი და გადმოვიდნენ გარეუბანში, სადაც ასე თუ ისე თავისუფალი ადგილი მოიძებნება. აქ უნდათ მშენებლობის დაწყება. აქ თუ დავუშვებთ ამ კორპუსის აშენებას ამ შენობას მოჰყვება 5 შენობა, რაც იქნება იგივე გამეორება რაც გვაქვს ქალაქის ცენტრში. არა ჰაერი, არა სკვერი, არა პარკინგი და ჯოჯოხეთი ასე რომ ვთქვათ პირდაპირი გაგებით. გვინდა რომ ჩვენს ბავშვებს ჰქონდეთ ჰაერი, სუფთა გარემო, ამ მოედანზე ბავშვები თამაშობდნენ და გვინდა გაკეთდეს სკვერი, ახლა შეზღუდულია. აქ რომ ეს შენობა აშენდება არ ექნება თავის ეზო და აქედან გამომდინარე ჩვენი პატარა სკვერი, რომელიც მშენებლობის დროს დაინგრევა, გახდება ახალი კორპუსის ეზო“,_ ამბობს ის. როგორც დედაქალაქის მერის მოადგილემ ვარკეთილის ზემო პლატოს მეორე მიკრორაიონის მაცხოვრებლებთან შეხვედრისას აღნიშნა, პრობლემის მოსაგვარებლად გამოსავლის პოვნას ინვესტორთან გასაუბრებით აპირებს, რის შემდეგაც, ადგილობრივ მოსახლეობას ისევ შეხვდება. „დღეს ჩემი მხრიდან რაიმე სახის გადაწყვეტილების მიღება არასერიოზული იქნება. მთავარია ვიპოვოთ კომპრომისი, რომელიც არ აგრძნობინებს ინვესტორს, რომ კინწისკვრით გააგდეს და არც თქვენ არ გაგრძნობინებთ, რომ თქვენი უფლებები არავის დააინტერესა“,_ თქვა ელოშვილმა. ცნობისთვის, დედაქალაქის მერს აქტივისტები პლაკატით „კახი გადაგვირჩინე ანას ბაღი“, რამდენიმე დღის წინ ორბელიანის მოედანზე დახვდნენ. როგორც კალაძემ მაშინ განაცხადა, ნებართვა 2016 წელს არის რომელიც მერიამ უკვე შეისწავლა. „ჩემი დაპირება იყო, რომ სკვერებში, სპორტული მოედნების ადგილზე არანაირი მშენებლობა არ განხორციელდებოდა. შევისწავლეთ ეს კონკრეტული თემა და მას სკვერთან არანაირი კავშირი არ აქვს",- განაცხადა კალაძემ. შეგახსენებთ, რომ დედაქალაქის მერიამ აღნიშნული კორპუსის მშენებლობის გაბათილების შესახებ გადაწყვეტილება გასულ წელს მიიღო, რადგან პროექტს გააჩნდა პრობლემა პარკირების ნაწილში, ასევე სახანძრო უსაფრთხოებასთან მიმართებაში არ იყო შესაბამისობა დადასტურებული, თუმცა, მოსახლეობისთვის პრობლემა ისევ პრობლემად რჩება. ადგილობრივი მოსახლეობა ითხოვს, რომ მერიამ ინვესტორს ადგილის გაცვლა შესთავაზოს და  ამბობს, რომ თუ პრობლემა ამ შეხვედრის შემდეგ არ მოგვარდება, პროტესტს  გზის გადაკეტვით გამოხატავს. კორპუსის მშენებლობას „ევროპული სამშენებლო ჰოლდინგი“ ... ...
  • რას ითხოვს „ადამიანის უფლებათა ცენტრი“ პროკურატურისგან„ადამიანის უფლებათა ცენტრი“ პროკურატურისგან 20 ივნისის ღამეს თბილისში, რუსთაველის გამზირზე პოლიციის მხრიდან ძალის გადამეტებით საპროტესტო აქციის დარბევისას დაშავებული ჟურნალისტების დაზარალებულად ცნობას მოითხოვს. როგორც ცნობილია, 20 ივნისის ღამეს 38 ჟურნალისტი დაშავდა, რომელთაგან 4-ს სამართლებრივ დახმარებას „ადამიანის უფლებათა ცენტრი“ უწევს. ამ 4 ჟურნალისტს შორი არის „გურია ნიუსის“ ჟურნალისტი, მერაბ ცაავა. „მათ აქციის დარბევისას მიიღეს სხეულის სხვადასხვა სახის დაზიანება, რა დროსაც საჭირო გახდა სასწრაფო სამედიცინო დახმარების ჩარევა. ბესლან კმუზოვს 6 ტყვია მოხვდა, აქედან ერთი თავის არეში, მერაბ ცაავას კი რეზინის ტყვიების შედეგად დაუზიანდა ხელი და ასჭირო გახდა ქირურგიული ჩარევა. აქციის დროს ასევე დაშავდნენ ჟურნალისტები: ვახტანგ ბერიკაშვილი და ზაზა სვანაძე. ვახტანგ ბერიკაშვილმა მიიღო მნიშვნელოვანი დაზიანება, სპეცრაზმელების ნასროლი ე.წ. პლასტმასისა და კაუჩუკის შემცველი გაურკვეველი წარმოების ტყვიებისგან, რის გამოც იგი სასწრაფო სამედიცინო სამსახურმა საავადმყოფოში გადაიყვანა. ბერიკაშვილის სხეულიდან ამოღებული ტყვია საქმეს ნივთმტკიცების სახით ერთვის. ამ ტყვიის ფოტოსურათი არაერთხელ გავრცელდა სოციალურ მედიაში და სამოქალაქო საზოგადოების შეშფოთება გამოიწვია. აქციის ძალისმიერი დაშლის დროს ზაზა სვანაძემ სპეცრაზმელების მიერ ნასროლი ტყვიებისგან არაერთი დაზიანება მიიღო, რის გამოც ის საავადმყოფოში გადაიყვანეს. აქციის დარბევისას დაზარალებული ჟურნალისტები მოწმის სახით საქართველოს გენერალურ პროკურატურაში გამოკითხეს“,_  აცხადებენ იურისტები. როგორც „გურია ნიუსის“ ჟურნალისტი, მერაბ ცაავა იხსენებს, დაზიანების მიღების შემდეგ პოლიცია ხელს უშლიდა სასწრაფო სამედიცინო დახმარების მანქანამდე მისვლაში პოლიციაც და სპეცრაზმიც ხელს უშლიდა. პროკურატურაში გამოკითხვაზე მისულს კი  სთხოვდნენ გაეხსენებინა სად იდგა როცა ტყვია მოხვდა, ხომ არ შეეძლო გაეხსენებინა რომელიმე სპეცრაზმელი რომელმაც ისროლა ან ხომ არ დაუნახავს პოლიციელი, რომელიც გასროლის შედეგად დაზარალდა. „ხალხისგან მოშორებით ვიდექი, კადრები გადავიღე და გადავაგზავნე რედაქციაში, რა დროსაც რეზინის ტყვია მომხვდა. რეზინის ტყვია ჯერ ხელზე მომხვდა, მერე ტელეფონმა აისხლიტა და გულმკერდის არეში მომხვდა. მაგ დროს მედიის წარმომადგენლებს გამიზნულად ესროდნენ. ჩემთან ერთად, კიდევ ერთი ჟურნალისტი იყო, ისიც დაშავდა, ორივენი მოშორებით ვიდექით და ისე ვიღებდით. დაზიანების მიღების შემდეგ სპეცრაზმი ხელს მიშლიდა სასწრაფო სამედიცინო დახმარების მანქანამდე მისვლაში. პროკურატურაში ძირითადად აინტერესებდათ ვნახე თუ არა რომელიმე პოლიციელი რომელიც სროლის შედეგად დაზარალდა ან ხომ არ დავინახე სპეცრაზმელები, რომლებიც ისროდნენ. ბოლოს კი მითხრეს, რომ დამიკავშირდებოდნენ, თუმცა, ჯერ არავინ დამკავშირებია. ვითხოვთ, რომ ვიქნეთ დაზარალებულად ცნობილები და მოხდეს ამ საქმის სრულყოფილად გამოძიება“,_ ამბობს ცაავა. აღსანიშნავია, რომ ივლისში „ადამიანის უფლებათა ცენტრმა“ გენერალურ პროკურატურას განცხადებით მიმართა გატარებული საგამოძიებო მოქმედებების შესახებ ინფორმაციის მიღების მიზნით. ორგანიზიციამ ასევე მოითხოვა მათი დაზარალებულად ცნობა მიმდინარე სისხლის სამართლის საქმეზე. „ჟურნალისტებისთვის პროფესიულ საქმიანობაში ხელის შეშლის ფაქტზე გამოძიება უნდა დაწყებულიყო სისხლის სამართლის კოდექსის 154-ე მუხლით, რაც გულისხმობს ჟურნალისტური საქმიანობისთვის ხელის შეშლას, მაგრამ გენერალური პროკურატურის პასუხის თანახმად, სისხლის სამართლის საქმეზე მიმდინარეობს გამოძიება, რომელიც დაწყებულია სსკ-ის 333-ე მუხლის მე-3 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით, რაც გულისხმობს მოხელის მიერ სამსახურეობრივი უფლებამოსილების გადამეტებას, ძალადობით ან იარაღის შესაძლო გამოყენების ფაქტზე“,_ ამბობენ იურისტები. „ადამიანის უფლებათა ცენტრის“ ინფორმაციით, გენერალური პროკურატურის მიერ დაზარალებულად ცნობილია 67 პოლიციელი და 4 დემოსნტრანტი. მათ შორის დაზარალებულის სტატუსი დღემდე არ აქვს მინიჭებული მოქალაქეებს, რომლებმაც მძიმე დაზიანება მიიღეს გაურკვეველი წარმოების ტყვიებისგან. შესაბამისად საზოგადოებას უჩნდება სამართლიანი განცდა, რომ მიმდინარე გამოძიება მიკერძოებული და არაობიექტურია და არ არსებობს შესაბამისი პოლიტიკური ნება პროცესების სამართლებრივ რეჟიმში წარმართვისათვის.  ... ...
  • თამარ ჩუგოშვილი: არც ერთ კანდიდატს არ მოქცევია ოპოზიცია ისე, როგორც შალვა თადუმაძეს მოექცაუზენაესი სასამართლოს მოსამართლეობის კანდიდატების მხარდაჭერაზე ჩემი გადაწყვეტილება დამოკიდებული იქნება იმაზე, როგორ გაივლიან კანდიდატები გასაუბრებას და რა შთაბეჭდილება დამრჩება თითოეულზე, – ამის შესახებ საქართველოს პარლამენტის პირველმა ვიცე-სპიკერმა, თამარ ჩუგოშვილმა განაცხადა. მისი თქმით, ჯერ არ აქვს გადაწყვეტილი, რომელ კანდიდატს დაუჭერს მხარს. ჩუგოშვილის შეფასებით, გენერალურ პროკურორ, უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეობის კანდიდატ შალვა თადუმაძის მიმართ არაეთიკური შეტევა განხორციელდა. „რაც შეეხება შალვა თადუმაძესთან დაკავშირებით, რამ გამოიწვია უმრავლესობის პროტესტი და პროცესში ჩართულობა, ამას ერთადერთი ახსნა აქვს. იმდენად დიდი პოლიტიკური და არაეთიკური შეტევა იყო, ეს ძალიან კარგად ჩანდა, არც ერთ კანდიდატს არ მოქცევია ოპოზიცია ისე, როგორც მოექცა შალვა თადუმაძეს. ამ თვალსაზრისით მასზე პირდაპირ პოლიტიკური შეტევა ჩანდა. ალბათ, ამან გამოიწვია ის, რომ მამუკა მდინარაძემ და სხვებმა გააკეთეს აქცენტი თემებზე, რომელიც კომიტეტზე გაჟღერდა“, – განაცხადა პირველმა ვიცე-სპიკერმა. მისი თქმით, ამ ეტაპზე, შეუძლებელი თქმა, ვინ გახდება უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე. „ვინ გახდება უზენაესის წევრი, ამის თქმა შეუძლებელია. არის რამდენიმე კანდიდატი, რომელმაც საკმაოდ კარგად გაიარა გასაუბრება. არიან სხვები, რომლებზეც კითხვებია, მაგრამ ზუსტად ვის დავუჭერთ მხარს, ეს გვეცოდინება მხოლოდ მაშინ, როდესაც კენჭისყრაზე დადგება საკითხი“, – აღნიშნა თამარ ჩუგოშვილმა. ... ...

არქივი

ზაფრანი

ხილი, რომელსაც უნდა ვერიდოთ

სამწუხაროდ, ყველა ხილი ჩვენი ფიგურისთვის...

მკურნალი ყველი

რამდენი თვის წინ დანიელმა მეცნიერებმა...

კივის დიეტა

საუზმე მოამზადეთ სალათი, მწვანე ხახვით,...

ჩვილი ბავშვების საოცარი თვისებები

ჩვილები არ ტირიან სინამდვილეში ჩვილები...

ყურძნის კურკის სამკურნალო თვისებები

ყურძნის კურკებში დიდი რაოდენობით E...

რატომ უნდა ვსვათ სტაფილოს წვენი?

ძირითადი მიზეზი, რატომ ითვლება სტაფილო...
კარმიდამო ჩემი

ციტრუსოვანთა დაავადებების წინააღმდეგ ბრძოლა კიდევ უფრო უნდა გავააქტიუროთ

მეციტრუსეობა საქართველოს სუბტროპიკული სოფლის მეურნეობის...

მოცვის კულტურა სოფლის ხვალინდელი დღეა (R)

მოცვის კულტურის გაშენებით დაინტერესებულმა პირებმა...

გურიაში გოჯიბერის გაშენება პერსპექტიულია

არსებობს მცენარეთა ისეთი პერსპექტიული, პოპულარული...

ულამაზესი, "მორჩილი" სურო და ლიანებით გამოხატული სილამაზე

სუროს დეკორატიულობა განსაკუთრებით თვალში საცემი...

როგორ შევინახოთ სათესლედ და სანელებლად გამოსაყენებელი ბოსტნეული

სხვადასხვა ბოსტნეული, განსაკუთრებით, სანელებლები, როგორიცაა...

როგორ ვებრძოლოთ კოღოებს ხალხური მეთოდებით

კოღოები ნამდვილადაა დიდი თავსატეხი. არც...

როგორ გახდა იდეალური დედა იდეალური მეწარმე

ქალი, რომლის ცხოვრება საგანგებოდ შექმნილი...

საზამთრო გურიის პირობებში

ზოგადად, დასავლეთ საქართველოში საზამთროს მოყვანა...

შევარჩიოთ ტყემლის ჯიშები და მეტი ყურადღება დავუთმოთ მის გაშენებას

ტყემლის კულტურა საქართველოში უძველესი დროიდან...

სახის მოვლის ნატურალური საშუალებები

მუდამ სილამაზესა და სიკოხტავეზე მოფიქრალ...